ΒΑΣΙΛΕΙΑ - ΕΘΝΑΡΧΙΑ

Ο ΒΑΣΙΛΕΥΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ Β ΄ ΑΔΙΚΑ ΕΧΑΣΕ ΤΟΝ ΘΡΟΝΟ ΤΟΥ . ΠΑΡΑΜΕΝΕΙ ΟΜΩΣ ΠΑΝΤΟΤΕ Ο ΗΓΕΤΗΣ ΤΟΥ ΕΘΝΟΥΣ. Ο ΕΘΝΑΡΧΙΚΟΣ ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΒΑΣΙΛΕΩΣ ΕΙΝΑΙ ΑΝΕΞΑΡΤΗΤΟΣ ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΡΧΗΓΙΑ ΤΟΥ ΚΡΑΤΟΥΣ.Ο ΕΘΝΑΡΧΗΣ ΒΑΣΙΛΕΑΣ ΕΙΝΑΙ Ο ΠΑΤΕΡΑΣ ΤΟΥ ΕΘΝΟΥΣ.ΜΕ ΤΗΝ ΒΑΣΙΛΕΙΑ ΓΙΝΕΤΑΙ ΟΡΑΤΗ Η ΡΩΜΕΙΚΗ ΣΥΝΕΧΕΙΑ ΤΟΥ ΕΘΝΟΥΣ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ.

KING CONSTANTINE ΙΙ EXTRACTED OF HIS THRONE UNFAIRLY . BUT ALWAYS REMAIN THE NATIONAL LEADER. THE NATIONAL ROLE OF THE KING IS INDEPENDENT FROM THE HEAD OF THE STATE. KING IS ALWAYS THE FATHER OF THE NATION. WITH MONARCHY BECOME VISIONABLE THE ROMAN FOLLOWING OF THE GREEK NATION.

ΒΑΣΙΛΙΚΟΣ ΕΛΛΗΝΙΚΟΣ ΘΥΡΕΟΣ

ΒΑΣΙΛΙΚΟΣ  ΕΛΛΗΝΙΚΟΣ   ΘΥΡΕΟΣ
ΙΣΧΥΣ ΜΟΥ Η ΑΓΑΠΗ ΤΟΥ ΛΑΟΥ

Τρίτη 19 Νοεμβρίου 2024

ΒΑΣΙΛΕΙΑ ΕΘΝΙΚΗ.

  Ο ελληνικός  λαός   υπήρξεν ανέκαθεν ο δημοκρατικότερος λαός του κόσμου. Πλην αι  μακραί τύχαι  αυτού και η υπερχιλιετής Βυζαντινή ιστορία ,ήτις  ανήγαγεν τον θεσμόν της βασιλείας εις τον κολοφώνα της αίγλης  και της δόξης  αυτής , κατέστησεν οικείον τον θεσμόν τούτον στον ελληνικό λαό. Οταν δε  επήλθεν η πτώσις της Κωνσταντινουπόλεως  και ο τελευταίος των αυτοκρατόρων αυτής επεσφράγισε διά του ιερού αυτού  αίματος το ένδοξον τέλος της ιστορίας αυτής ,το στέμμα  του Κωνσταντίνου Παλαιολόγου  υπήρξεν ο φάρος ο φωταυγής , προς τον οποίον  έβλεπε με στραμμένο εκεί το βλέμμα του το γένος που πάλευε μέσα στο σκοτάδι της τουρκικής δουλείας. Και η ανάμνησις αυτού του στέμματος ,μεταστάσα εις τον  χώρον των εθνικών ονείρων και της ποιήσεως ,υπήρξε διά μέσου των αιώνων το σύμβολον της εθνικής ενότητος και της μελλούσης πολιτικής αναβιώσεως του Έθνους.

Επί το  σύμβολον τούτο(το βυζαντινό στέμμα)  επίστευσαν γενεές ολόκληρες κα περί αυτό περιεστράφησαν όλες οι εθνικές παραδόσεις και τα δημοτικά άσματα ,τα αντηχούντα εις τας φάραγγας  και τας  υψηλάς κρυφάς των ορέων, ως παρήγορος  φωνή των δυστυχούντων, πηγάζουσαν εκ των σπλάγχνων της  εθνικής συνειδήσεως καθ΄ ολους τους χρόνους της δουλείας. Διά τούτο και μετά  την αποκατάστασιν και την επιτέλεσιν της εθνικής ανεξαρτησίας η  βασιλεία ήταν το μόνον παρήγορον και ελπιδοφόρο φως , προς το οποίο έριξε το βλέμμα του ο ελληνικός λαός που εξήλθε νικητής  από την γιγαντιαία πάλη με τον βάρβαρο τούρκο

Ο λαός πιστεύοντας στις εθνικές παραδόσεις και ονειροπολώντας το στέμμα των Κωνσταντίνων ,που σύμφωνα με την ωραία παράδοση το φυλάγουν κρυμμένο τα κύματα του Βοσπόρου μέσα στην αγκαλιά τους, δέχθηκε την βασιλεία ως συνέχεια της βυζαντινής αυτοκρατορίας.

 ''Και έτσι η ιστορία  παρίστατο μάρτυς του θαυμασιώτατου εξωτερικώς , αλλά φυσικότατου στην ιστορική του εξέλιξη φαινομένου ,ένας δημοκρατικότατος λαός με μια δημοκρατική κοινωνική οργάνωση, με ένα δημοκρατικό τρόπο σκέψης και ενεργείας να είναι ταυτόγχρονα και βασιλικότατος στα αισθήματα, στις ενέργειες και στον εθνικό ενθουσιασμό''.(Π. Καρολίδη, καθηγητού πανεπιστημίου ''Βασιλεία Εθνική'', Μελέτη που δημοσιεύθηκε στην εφημερίδα ''Ακρόπολη'' των Αθηνών).

ΠΗΓΕΣ
ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΟΥ ΕΛΛΗΝΟΤΟΥΡΚΙΚΟΥ ΠΟΛΕΜΟΥ .σελ.227 Τομος Α΄.
ΑΝΤΩΝΙΟΥ ΣΠΗΛΙΟΤΟΠΟΥΛΟΥ.
ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΤΣΑΓΚΑΡΗ ΣΠΥΡΙΔΩΝΟΣ.
20 ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΥ 1989.


Σάββατο 12 Οκτωβρίου 2024

Ο ΛΟΓΟΣ ΤΟΥ ΒΑΣΙΛΕΩΣ ΓΕΩΡΓΙΟΥ Α΄ ΣΕ ΕΝΑΝ ΠΡΕΣΒΥΝ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΙΚΩΝ ΔΥΝΑΜΕΩΝ

ΟΙ ΣΥΝΘΗΚΕΣ ΠΟΥ ΕΠΙΚΡΑΤΟΥΣΑΝ ΣΤΗΝ ΚΡΗΤΗ ΠΡΟΤΟΥ ΕΚΦΩΝΗΣΕΙ Ο ΒΑΣΙΛΕΥΣ ΤΟΝ ΛΟΓΟ.
Το πρωί της 1ης Φεβρουαρίου 1897 ο Βασιλευς Γεώργιος Α΄ καλεί τον υπασπιστή του, συνταγματάρχη Τιμολέοντα Βάσσο και τον διατάσσει να αναλάβει αρχηγός του εκστρατευτικού σώματος στην Κρήτη, να αποβιβαστεί και να καταλάβει το νησί προκειμένου να κηρύξει την προσάρτησή του στο ελληνικό κράτος.

Το σώμα, από 1.500 άνδρες, αναχωρεί το μεσημέρι της ίδιας ημέρας από τον Πειραιά, μέσα σε ενθουσιώδεις εκδηλώσεις του λαού και διθυραμβικά δημοσιεύματα των εφημερίδων. Ο Βάσσος συντάσσει μέσα στο πλοίο την προκήρυξη προς τον κρητικό λαό με την οποία ανακοινώνει την κατοχή της Κρήτης, στο όνομα του Έλληνα βασιλιά. Τρια πλοια μετεφεραν τον στρατο του Βασσου ,ο μελλοντικος ηγεμονας της Κρητης ,ο πριγκιπας Γεωργιος υπηρετουσε στην ''Σφακτηρια'' που συνοδευε τα τρια πλοια .
Ο Βασσος αποβιβάζεται το βράδυ της 2ας Φεβρουαρίου στο Κολυμπάρι, προσπαθώντας να αποφύγει τόσο τον διεθνή στόλο, όσο και τις τουρκικές δυνάμεις. Στην Κρήτη μεταδίδεται η είδηση και προκαλεί θύελλα ενθουσιασμού. Οι επαναστάτες έχουν για πρώτη φορά στο πλευρό τους το επίσημο ελληνικό κράτος.

Οι ελληνικές δυνάμεις, μαζί με τους εθελοντές και τους επαναστάτες, καταλαμβάνουν θέσεις σε όλο το νησί, αναγκάζοντας τους Τούρκους σε υποχώρηση. Καταλαμβάνονται οι Βουκολιές και τα τούρκικα στρατόπεδα έξω από τα Χανιά.

Οι Δυνάμεις κάνουν την πρώτη παρέμβασή τους, απειλώντας τον ελληνικό στρατό και ορίζοντας μια ζώνη απαγόρευσης προσέγγισης γύρω από τα Χανιά, ώστε να μη φτάσουν Βάσσος και επαναστάτες στην τότε πρωτεύουσα της Κρήτης. Τη ζώνη όμως παραβιάζουν οι Τούρκοι. Σκηνοθετούν την παραβίασή της ώστε να επέμβουν στρατιωτικά οι ΜΕΓΑΛΕΣ ΕΥΡΩΠΑΙΚΕΣ ΔΥΝΑΜΕΙΣ. Έτσι, στις 9 Φεβρουαρίου ο ευρωπαϊκός στόλος βομβαρδίζει, σε αντίποινα για την «παραβίαση» της ζώνης, το επαναστατικό στρατόπεδο στο Ακρωτήρι. Στοχεύει και την ελληνική σημαία και καταρρίπτει τον ιστό. Τότε ένας Χανιώτης επαναστάτης, ο Καγιαλές, υψώνει και πάλι τη σημαία κάνοντας το σώμα του ιστό. Ο Βάσσος στην έκθεσή του προς την ελληνική κυβέρνηση, αναφέρει ότι ο κανονιοβολισμός άρχισε από τα γερμανικά πλοία.

Ο ΙΣΤΟΡΙΚΟΣ ΛΟΓΟΣ ΤΟΥ ΒΑΣΙΛΕΩΣ ΓΕΩΡΓΙΟΥ Α΄

Μετά την νίκη του εκστρατευτικού Ελληνικού Σώματος στα Χανιά, ο Βασιλεύς Γεώργιος Α΄ μίλησε με έναν πρέσβην των ευρωπαικών δυνάμεων όπως παρακάτω.

" Επι τοσα ετη τωρα επεσκεπτόμην τακτικως τας ευρωπαικάς αυλάς και προσεπάθουν πάση δυνάμει να κατορθώσω κάτι παρ΄ αυταίς το ανταποκρινόμενον προς τα δικαίας βλέψεις του Ελληνισμού (να τα διαβασει αυτα καποιος τσερκινιδης συγγραφεας δηθεν, που πληρωθηκε με χρήματα του Ελληνικου Δημοσιου και εκυκλοφορησε κατι βιβλια στα οποια χωρις ντροπη εγραφε μεσα οτι ο βασιλιας Γεωργιος Α πηγαινε στην ευρωπη για διακοπες! Χωρις να σεβαστει οτι ο βασιλιας Γεωργιος Α εδολοφονηθηκε απο την Αυστρια ,δινοντας την ζωη του για την επεκταση του ελληνικου βασιλειου και την κατοχυρωση της Θεσσαλονικης στον εθνικο κορμο. Τοσο τυφλο μισος ,τοσος φανατισμος !!). Επί τόσα έτη ανέμενον υπομονετικώς τας αποφάσεις της Ευρώπης έστω και με θυσίαν της δημοτικότητος μου , διότι δεν ήθελον να ταράξω την Ευρωπαικήν ειρήνην και διότι ήλπιζον ,οτι το αναμενόμενον αποτέλεσμα θα ήτο ευνοϊκόν δια την Ελλαδα. Απο της επαναστάσεως της 12ης Μαιου παρήλθον οκτώ και πλέον μήνες ,καθ΄όλον το διάστημα των οποίων η δήθεν αποτελεσματική των ΜΕΓΑΛΩΝ ΔΥΝΑΜΕΩΝ επέμβασις κατέληξεν εις ουδέν άλλο, ειμή εις την αρχήν εφαρμογής συστήματος χωροφυλακής ,όπερ είναι μωσαϊκόν εθνικοτήτων, αποτελούν τερατούργημα μεταρυθμίσεως και το οποίον ουδέν πρακτικόν αποτέλεσμα ηδύνατο να έχει , αφού και αυτοί οι Μωαμεθανοί , μη ανεχθέντες τούτο, ήρξαντο πρώτοι τας εχθροπραξίας και κατέληξαν εις την εξέγερσιν ολοκλήρου της νήσου. Αλλ΄ η υπομονή έχει όρια και η     ε μ ή      υ π ο μ ο ν ή      ε ξ η ν τ λ ή θ η. Ουδέν πλέον ζητώ παρά της Ευρώπης ,ουδέ ανεξαρτησίαν της Κρήτης ,ουδέ ένωσιν αυτής μετά της Ελλάδος, και επομένως απεφάσισα να προσαρτήσω εγώ την Κρήτην εις την Ελλάδα. Την Κρήτην ,την οποίαν εθνικαί παραδόσεις, γλώσσα, θρησκεία και αισθήματα αρρήκτως συνδέουσι προς το Ελληνικόν Βασίλειον. Η δε απόφασις μου αύτη είναι αμετάκλητος και δεν εννοώ ούτε κατά μίαν κεραίαν να υποχωρήσω. Ο Ελληνικός Στρατός έχει διαταγήν αμετάτρεπτον να καταλάβη και να διοικήσει την νήσον επ΄ονόματι μου. Εάν η Αγγλία κατέλαβεν άνευ ελαχίστου δικαιώματος την Κύπρον,εαν η Γερμανία κατέλαβε το Σλέβικ-Όλσταιν, εαν η Αυστρία κατέλαβεν την Βοσνίαν και Ερζεγοβίνην ,ενω ουδέ ο παραμικρός μεταξύ αυτών υπήρχε δεσμός, πόσον μάλλον δικαιούται η Ελλάς να σπεύσει και να καταλάβει την Κρήτην ,η οποία ανήκει ολοψύχως σε αυτήν. Την Κρήτην ,δι ήν τόσα εθυσίασε και θυσιάζει προς προστασίαν των χιλιάδων κατοίκων αυτής , οι οποίοι φεύγοντες την βάνδαλον επίθεσιν των τούρκων, προσέρχονται εις το ελεύθερον έδαφος της μητρός Ελλάδος. Την Κρήτην , την οποίαν δικαίως διαρκώς επαναστατούσαν ειναι υπόχρεως η Ελλάς να περιθάλπη και να εξαντλεί τοιουτοτρόπως όλους τους χρηματικούς αυτής πόρους , ήτις εξάντλησις είναι η κυριωτέρα αιτία της σημερινής οικονομικής αυτής θέσεως . Πιθανώς η τοιαύτη αμετάτρεπτος απόφασις μου να δυσαρεστήσει τας ΜΕΓΑΛΑΣ ΔΥΝΑΜΕΙΣ και ισως προβώσιν αύται εις καταθλιπτικά εναντίον μέτρα. Αλλα εν τοιαύτη περιπτώσει είμαι βέβαιος , οτι θα έχω υπερ εμού ολόκληρον το ΕΛΛΗΝΙΚΟΝ ΓΕΝΟΣ και τούτο μοι είναι ο μόνος απαιτούμενος μοχλός .Ο ΕΛΛΗΝΙΚΟΣ ΣΤΡΑΤΟΣ ΔΕΝ ΘΑ ΕΓΚΑΤΑΛΕΙΨΕΙ ΤΗΝ ΚΡΗΤΗΝ . Σήμερον δε έδωκα αυστηροτάτας διαταγάς προς τούτο εις τον αρχηγόν της κατάληψης (ΤΟΝ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΑΡΧΗΝ ΒΑΣΣΟΝ ΤΟΝ ΥΠΑΣΠΙΣΤΗΝ ΤΟΥ ΒΑΣΙΛΕΩΣ) . Μετ ου πολύ θέλει διοργανωθει και η επί τω ονόματι μου διοίκησις της Νήσου. Ταύτα πάντα δύνασθε να ανακοινώσητε εις τους συναδέλφους υμών. ''

Ο λόγος αυτος του Βασιλέως εδημοσιεύθη και εις τας εφημερίδας της Πρωτευούσης κατα βασιλική επιθυμίαν (μόνον αυτός ο τσερκινιδης δεν τον διάβασε και έγραψε απρέπειες προς το σεπτόν πρόσωπον του εθνομάρτυρος βασιλιά Γεωργίου Α.)

ΠΗΓΕΣ

1.ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΟΥ ΕΛΛΗΝΟΤΟΥΡΚΙΚΟΥ ΠΟΛΕΜΟΥ .σελ.226 Τομος Α΄.

ΑΝΤΩΝΙΟΥ ΣΠΗΛΙΟΤΟΠΟΥΛΟΥ.

ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΤΣΑΓΚΑΡΗ ΣΠΥΡΙΔΩΝΟΣ.

20 ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΥ 1989.

2.https://www.candiadoc.gr/2024/02/05/fevroyarios-1897-o-ellinikos-stratos-apo-2/

Παρασκευή 11 Οκτωβρίου 2024

Η σοβαρότητα απέναντι στην Ιστορία


Καλλιεργούμε µε σοβαρότητα την Ιστορία στον τόπο µας; Πολύ φοβούµαι ότι µόνον μετά δυσκολίας, διότι η πολιτική την εργαλειοποιεί και συνακόλουθα τη φοβάται. Μιλούμε βεβαίως εδώ για τη νεότερη Ιστορία, αυτήν μετά το 1821. Στην πρωτοβάθμια και στη δευτεροβάθμια εκπαίδευση η διδασκαλία της δεν γίνεται από ειδικευμένους καθηγητάς, αλλά από όποιον δάσκαλο τυχόν περισσεύει – φιλόλογο, καθηγητή αγγλικών ή οτιδήποτε άλλο. Για τα διδακτικά βιβλία, ας μη μιλήσουμε καθόλου. Στα πανεπιστήμια, διακόσια χρόνια μετά την Επανάσταση, ούτε ένα από τα πολλά Τμήματα Ιστορίας δεν ιδρύθηκε με αποκλειστικό στόχο τη μελέτη της. Διακόσια χρόνια μετά τη δολοφονία του, ο Καποδίστριας βάλλεται ακόμη ως «δικτάτορας» χωρίς να μελετάται το έργο του. Μέχρι το 1974 το «Οχι» γιορταζόταν με αναφορά στους ηγέτες της ηρωικής εκείνης εποχής, τον βασιλέα Γεώργιο και τον Ιωάννη Μεταξά. Μετά το 1974 εορτάζεται αλλά χωρίς αυτούς (σβήστηκαν σταλινικώ τω τρόπω από την εικόνα!). Οταν το 1995 ο κόσµος όλος γιόρτασε τα 50 χρόνια από τη λήξη του Β΄ Παγκοσµίου Πολέµου, αντί να βγούµε εμείς πρώτοι γιορτάζοντας με τέτοιον φανταχτερό τρόπο το Αλβανικό Επος ώστε να θυμίσουμε παντού τι μας οφειλόταν, σιωπήσαμε επειδή η πολιτική έστεκε αμήχανη εμπρός στις δύο αυτές μορφές – τον βασιλιά και τον Μεταξά. Τα ίδια για το 2012· στα εκατό χρόνια από την έναρξη των Βαλκανικών Πολέμων, μερικοί σύλλογοι κάτι ψέλλισαν, αλλά οι πολιτικοί πάλι έκρυψαν το κεφάλι τους στην άμμο, έντρομοι μήπως κατηγορηθούν ως «Κωνσταντινικοί». Εκατό χρόνια μετά τον Διχασμό, μελετώνται μόνον επιλεκτικά τα γεγονότα, η δε παρουσίαση στοιχείων που θίγουν την αίγλη του Βενιζέλου αντιμετωπίζεται με δυσπιστία και απαξίωση. Οσο για το τι έχει υποστεί ο συντηρητικός κόσμος από τις κομμουνιστικές αιματηρές απόπειρες επιβολής της ιδεολογίας των, αυτά ούτε μελετώνται στα πανεπιστήμια, ούτε και βρίσκουν εύκολα εκδότη ιδιωτικές μελέτες. Η πολιτική το 1974 θεώρησε ότι είχε το δικαίωμα να νομιμοποιήσει το ΚΚΕ και να αμνηστεύσει μονοκοντυλιά ολόκληρη την κόκκινη βία – μεταξύ άλλων πολλών, Ψαρρός, Ούλεν, Κρώρα, 30.000 παιδιά αρπαγμένα, και μαζί την κατασυκοφάντηση κάθε συντηρητικής δυνάμεως. Πολιτική ήταν και η απόφαση για αλλαγή του πολιτεύματος. Οσοι έζησαν το Δημοψήφισμα του 1974 ξέρουν τις θλιβερές αδυναμίες του – με το πελώριο πανό μιας κορώνας σε σχήμα καθοικιού που στόλιζε το Σύνταγμα, με εφημερίδες να αρνούνται τα δημοσιεύματα των φιλοβασιλικών, με εκλογικά κέντρα ζωσμένα από άντρες που πετούσαν στους εκπροσώπους της βασιλευομένης νεράντζια που περιείχαν ξυραφάκια. Η Μεταπολίτευση έβγαλε Ιστορία μπόλικη, αλλά μονόπλευρη. Διαβάσαμε πάλι και πάλι την εκδοχή της Αριστεράς για το τι έγινε μεταξύ 1941 και 1949 και λίγο μετά. Αυτό θα ήταν μια καλή εξισορρόπηση, εάν συγχρόνως δεν φιμωνόταν σφιχτά η συντηρητική παράταξη, που είχε ήδη υποστεί τη σειρά λοβοτομών στην οποία αναφέρθηκα ήδη. Η κηδεία ενός ανθρώπου που υπήρξε βασιλιάς μας μετατρέπεται, από μια απλή ανθρώπινη υπόθεση με εθιμοτυπική τάξη, σε πολιτικό θέμα. Θύμα αυτής της στρέβλωσης είναι και οι Ελληνες βασιλείς. Απαξιώθηκε κάθε τους προσφορά και τους αποδόθηκαν τα μύρια όσα ατεκμηρίωτα: ο Οθων ανίκανος, ο Γεώργιος Α΄ ανύπαρκτος, ο Κωνσταντίνος γερμανόφιλος, βλαξ και καταπατητής του πολιτεύματος, ο Γεώργιος Β΄ άγνωστος, ο Παύλος άφηνε την αυταρχική γυναίκα του να στέλνει τους ανθρώπους εξορία, και όλοι τους αυθαίρετοι δικτατορίσκοι. Η πολιτεία είχε στρατευθεί και εκεί όπου η πολιτεία στρατεύεται, η Ιστορία δυσκολεύεται να ευδοκιμήσει. Σε αυτό φταίει το κράτος, αλλά εξίσου φταίνε και όσοι ασχολούμενοι με την Ιστορία υπέκυψαν σε σκοπιμότητες ή αφέθηκαν να καταληφθούν από ιδεοληψίες. Φταίμε επίσης και όλοι εμείς που ασχολούμαστε λίγο-πολύ με τα γράμματα, γιατί αδιαφορήσαμε, βολευτήκαμε, ή ξεθυμάναμε γκρινιάζοντας λιγάκι μεταξύ μας. Ετσι σήμερα έχουμε ιδεολογικά μια Αριστερά εξοπλισμένη και μια Κεντροδεξιά ημιπαράλυτη. Κατόπιν αυτού η κηδεία ενός ανθρώπου που υπήρξε βασιλιάς μας μετατρέπεται, από μια απλή ανθρώπινη υπόθεση με εθιμοτυπική τάξη, σε πολιτικό θέμα. Εκεί η μόνη ικανή και υπεύθυνη να ζυγιάσει τους κινδύνους και να τους διαχειριστεί, άρα να κρίνει πώς θα γίνει η κηδεία, είναι η κυβέρνηση. Το έργο των ιστορικών αρχίζει μετά την κηδεία. Αυτοί θα κρίνουν, αλλά και θα κριθούν. Θα αποτιμήσουν με σοβαρότητα τον βίο και το έργο του βασιλιά Κωνσταντίνου Β΄; Και γενικότερα, θα αποκτήσουν επιτέλους τόλμη, ώστε σιγά σιγά να επανέλθει ισορροπία και να περιφρουρηθούν στέρεα τα όρια εκείνα, που εξασφαλίζουν τη σοβαρότητα στη μελέτη της Ιστορίας έτσι ώστε, μεταξύ όλων των άλλων, να εκτιμηθεί στο σωστό της μέτρο και η συμβολή των βασιλέων μας στην πρόοδο της χώρας μας. Ο αριθμός των νέων, καλών ιστορικών που εμφανίζονται τώρα τελευταία μάς επιτρέπει να αισιοδοξούμε. Φτάνει να µην τα γκρεµίσουµε πάλι όλα, παρασυρµένοι από αισθήματα που είναι μεν ευγενή, αλλά μπλέκουν πάλι την πολιτική στη μελέτη της Ιστορίας. * Η κ. Αθηνά Κακούρη είναι συγγραφέας. Τελευταίο της βιβλίο, το «Αλφαβητάρι νεοελληνικής ιστορίας», εκδ. Καπόν.
Άρθρο της Α. Κακούρη
https://blogs.sch.gr/dstefanou/keimena-gia-tin-istoria/

Δευτέρα 30 Σεπτεμβρίου 2024

ΤΟ ''ΓΚΛΥΞΜΠΟΥΡΓΚ'' ΕΙΝΑΙ ΑΠΟΜΕΙΝΑΡΙ ΤΗΣ ΒΕΝΙΖΕΛΙΚΗΣ ΑΠΟΤΥΧΙΑΣ.


Αυτο το ''γκλυξμπουργκ'' δεν ειναι δικαιο και νομιμο οταν χρησιμοποιειται. Δεν ειναι αυτο το επιθετο της βασιλικης οικογενειας της Ελλαδος. Ειναι ισως η μοναδικη βασιλικη οικογενεια που δεν εχει επιθετο! Ουτε η Δανική βασιλικη οικογενεια εχει. Ο λογος ειναι οτι ουδεποτε ηταν κατι αλλο εκτος απο βασιλεις της Δανιας. Αν δειτε την ιστορια των βασιλεων της Δανιας παντοτε οι βασιλεις ηταν απο την ιδια οικογενεια. Επειδη λοιπον ο βασιλιας Γεωργιος Α και η βασιλισσα Αννα Μαρια καταγονται απο τον βασιλικο οικο της Δανιας δεν εχουν επιθετο. Ο πριγκιπας Παυλος προσδιοριζεται ως εξης Πριγκιπας Παυλος της Ελλαδας και της Δανιας απο τoν οικο του Γεωργιου Α΄ή πιο απλα πριγκιπας Παυλος της Ελλαδας, τον ονομαζουμε ετσι οπως γεννηθηκε. Το αλλο ειναι αγενες, ειναι κοροιδευτικο και δεν πρεπει να χρησιμοποιειται. Δεν ανταποκρινεται στην αληθεια. Επισης ειναι και θεμα ανθρωπινων δικαιωματων, υπαρχει το θεμα του αυτοπροσδιορισμου και ειναι τουλαχιστον φασιστικο να αποδιδουμε προσβλητικες και μειωτικες εκφρασεις σε καποιον ,οποιος και να ειναι αυτος. Ποσο μαλλον σε καποιον που δεν εκανε ποτε  κακο εναντιον της Ελλαδος . 
Το κακοηχο επιθετο που χρησιμοποιουν ορισμενοι, προφανως απο σοβαρη αγνοια, εκανε την εμφανιση του στον καιρο του διχασμου το 1915. Τοτε οι βενιζελικοι  εβριζαν ετσι τον βασιλεα Κωνσταντινο ΙΒ΄ διοτι ο βασιλιας  ηθελε την ουδετεροτητα και την ειρηνη και ο βενιζελος θελε να μπει η Ελλαδα στον πολεμο ,για να βοηθησουμε τους αγγλογαλλους ,χωρις ανταλλαγματα χειροπιαστα.
Η Ελλαδα  μολις ειχε σταματησει  να πολεμα τους τουρκους και τους βουλγαρους στους βαλκανικους πολεμους  και προσπαθουσε να κλεισει τις πληγες που της αφησε ο πολεμος. Ο βενιζελος  ηθελε την συνεχιση του πολεμου και αδιαφορουσε για την ασχημη εσωτερικη κατασταση του Βασιλειου. Οι οπαδοι του βενιζελου αρχισαν να βριζουν τον Βασιλια με το επιθετο ''γκλυξμπουργκ'' για να τονισουν ετσι την υποτιθεμενη φιλογερμανικη σταση του Βασιλια που αγαπουσε την ειρηνη και την ουδετεροτητα. 
Απο τον οικο Γκλυξμπουργκ κατηγετο η μητερα του  Βασιλεα των Ελληνων Γεωργιου Α΄. Οταν ομως  ο πατερας του Γεωργιου και η μητερα του αναγνωρισθηκαν ως οι νομιμοι κληρονομικοι  διαδοχοι του βασιλεα της Δανιας επαψε να τους προσδιοριζει το επιθετο Γκλυξμπουργκ. 
Ο Γεωργιος Α΄εγινε δεκτος ως βασιλευς στην  Ελλαδα  ως Γεωργιος Α απο τον βασιλικο οικο της Δανιας.  Ετσι ,χωρις γκλυξμπουργκ, τον αναγνωρισε παμψηψει η Β εθνοσυνελευση, ετσι χωρις  γκλυξμπουργκ, ειναι δηλωμενα στα επισημα κρατικα εγγραφα ολα τα μελη της βασιλικης οικογενειας. Μονο στην σκοτεινη και φανατικη καρδια των βενιζελικων εμεινε το γκλυξμπουργκ για να θυμιζει οτι η μικρασιατικη καταστροφη, η σφαγη της Σμυρνης,η Β βουλγαρικη κατοχη της Μακεδονιας,η αδικαιολογητη απωλεια της Ανατολικης Θρακης οτι ειναι εργα της βενιζελικης παραταξεως και των ξενων προστατων της.


Η ΒΑΣΙΛΕΥΟΜΕΝΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΚΟΣΤΙΖΕΙ ΣΤΟ ΕΘΝΟΣ ΛΙΓΩΤΕΡΑ ΚΑΙ ΠΡΟΣΦΕΡΕΙ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ.


Το κόστος της (προσωρινης)ελληνικής Προεδρευόμενης Δημοκρατίας των 11 εκατομμυρίων κατοίκων είναι 4.600.000€ Η ισπανική μοναρχία των σχεδόν 50 εκατομμυρίων κατοίκων κοστίζει 8.431.150 € Επίσης ποτέ στα 140 χρόνια ΒΑΣΙΛΕΥΟΜΕΝΗΣ Δημοκρατίας Δεν υπήρξε τέτοιο ποσό Βασιλικής Χορηγίας δηλ (1.533.375.000 δρχ) Το 1964 η Βασιλική Χορηγία ανήλθε στα 20.000.000 δρχ δηλ 59.000 €
The cost of the Greek Presidency Republic in a country of 11 million inhabitants is €4,600,000 The Spanish monarchy of almost 50 million inhabitants costs €8,431,150 Also never in the 140 years of Constitutional Monarchy the cost was no such amount of Royal Sponsorship, i.e. (1,533,375,000 drachmas) In 1964 the Royal Sponsorship amounted to 20,000,000 drachmas, i.e. €59,000 
TWITER

Τετάρτη 25 Σεπτεμβρίου 2024

Α’ Παγκόσμιος, Ασσύριοι Πολεμιστές, Εφιάλτης Τούρκων



Ο ΑΓΑΣ ΗΛΙΑΣ ΜΕ ΤΟ ΑΣΠΡΟ ΚΑΠΕΛΛΟ
Μια σχεδόν άγνωστη πτυχή του Α’ Παγκοσμίου Πολέμου είναι οι Ασσύριοι εθελοντές που συγκροτημένοι σε δικό τους ξεχωριστό σώμα, υπό δικού τους αρχηγούς, πολέμησαν φανατικά τους Τούρκους στην Ανατολία. Αξίζει να σημειωθεί ότι στο πλευρό των Τούρκων πολεμούσαν και οι Κούρδοι. Το 1915 Τούρκοι και Κούρδοι επιτέθηκαν στους Ασσυρίους της Τουρκίας. Οι Ρώσοι είχαν υποσχεθεί βοήθεια στους χριστιανούς Ασσυρίους αλλά τελικά δεν βοήθησαν, εκείνη την στιγμή τουλάχιστον.
Στο απόγειο της ισχύος του το Ασσυριακό Εθελοντικό Σώμα παρέτασσε 20.000 άνδρες και συνεργάστηκε με Ρώσους και Βρετανούς σε Καύκασο και Μεσοποταμία. Βάση της Ασσυριακής κοινότητας στην τότε Οθωμανική Αυτοκρατορία ήταν η επαρχία του Χακαρί αν και Ασσύριοι ζούσαν σε όλες τις επαρχίες στα σύνορα με Ιράκ, Συρία και Ιράν. Από έναν πληθυσμό 600.000 περίπου οι μισοί εξοντώθηκαν από τους Τούρκους (Ασσυριακή γενοκτονία).
Οι Ασσύριοι αμύνθηκαν όσο καλύτερα μπορούσαν αλλά τελικά υποχρεώθηκαν να υποχωρήσουν σε περιοχές των σημερινών Ιράκ και Ιράν και συγκρότησαν το ένοπλο σώμα των εθελοντών βασιζόμενοι και σε ρωσικές και βρετανικές υποσχέσεις. Με επικεφαλής τον λεγόμενο “αγά” Πέτρο (Πέτρος Ηλία) και τον “Μαλίκ” (“βασιλιάς”, επικεφαλής φυλής) Ιωσήφ Χοσαμπά, μια δύναμη 1.500 Ασσυρίων, κινήθηκε προς το χωριό Σουλτουζέ, (σημ. Νακαντέχ) στο βορειοδυτικό Ιράν. Οι Ασσύριοι δεν γνώριζαν ακριβώς πόσους άνδρες διέθεταν οι Τούρκοι στην περιοχή και προς αποφυγή αιφνιδιασμού ο Πέτρος χώρισε τους άνδρες του σε τρία τμήματα που κινούντο το ένα σε μια απόσταση από το άλλο.
Καθώς πλησίαζαν όμως ο Πέτρος διέταξε τους άνδρες του να πυκνώσουν τις τάξεις τους. Στις 8 Απριλίου 1918, εντοπίζοντας τουρκική δύναμη οι Ασσύριοι σταμάτησαν και ο Πέτρος αποφάσισε να χρησιμοποιήσει ένα τμήμα των εφίππων ανδρών του, για να επιτεθεί και να καταλάβει το χωριό που ήταν στα νώτα της τουρκικής δύναμης, θέτοντάς την εν μέσω δύο πυρών.
Στην περιοχή υπήρχαν συνολικά περίπου 8.000 Τούρκοι αλλά το σχέδιο του Πέτρου λειτούργησε άψογα. Το σώμα που είχε αφήσει ενώπιον των Τούρκων επιτέθηκε τη νύχτα της 13ης Απριλίου προκαλώντας πανικό. Ταυτόχρονα το άλλο σώμα επιτέθηκε και κατέλαβε εύκολα το χωριό. Οι πανικόβλητοι από την επίθεση των Ασσυρίων μέσα στη νύχτα στράφηκαν προς το χωριό αλλά τότε δέχτηκαν σφοδρά πυρά και από εκεί. Οι απελπισμένοι Τούρκοι προσπάθησαν να αντισταθούν να συντρίφθηκαν χάνοντας πάνω από 5.000 άνδρες έναντι 300 απωλειών των Ασσυρίων. Ήταν ένας θρίαμβος για τους χριστιανούς και όχι ο τελευταίος. Δυστυχώς όμως η τύχη τους σφραγίστηκε από τις μεταγενέστερες πολεμικές (Μικρασιατική Καταστροφή) και πολιτικές εξελίξεις.
https://www.history-point.gr/a-pagkosmios-assyrioi-polemistes-efialtis-toyrkon

Παρασκευή 20 Σεπτεμβρίου 2024

ΣΥΣΤΗΜΑΤΙΚΗ ΔΙΑΓΡΑΦΗ ΤΗΣ «ΒΑΣΙΛΙΚΗΣ» ΙΣΤΟΡΙΑΣ


Το κείμενο της συγγραφέως κ. Αθηνάς Κακούρη για το συνεδριακό κέντρο στο Τατόι και την μεθοδική διαγραφή ενός μέρους της ιστορίας μας:
«Στο Τατόϊ διαβάζω πώς θα χτιστεῖ ἕνα σπουδαῖο συνεδριακό κέντρο, πού θα ἀποτελεῖ landmark. Landmark στα ἑλληνικά σημαίνει ὀδόσημο. Σαν τί εἶναι αὐτό πού θα σηματοδοτεῖ το Συνεδριακό Κέντρο μές τη μέση του ἱστορικου αὐτοῦ κτήματος; Μά προφανῶς, την ιστορική μας ἀμνησία.
Τι ἐννοῶ; Eἴμαστε ἕνας λαός πού ἀπό πολύ, πολύ παλαιά θέλει να θυμᾶται: Ομηρικά Επη, Θουκυδίδης, Ακριτικά τραγοὐδια, Απομνημονεύματα Ἀγωνιστῶν 1821, - ἡ σειρά είναι ἀτελευτητη. Γράφουμε ἀλλά και διαβάζουμε ἄπληστα Ἰστορία. Ἔχουμε δηλαδή μονίμως την περιέργεια να κοιτάζουμε προς τά πίσω, να ἀναμετροῦμε τον δρόμο πού ἔχουμε διανύσει, να τον κατατάσσουμε και να προσπαθούμε να κατανοήσουμε τά γεγονότα και τον ἐαυτό μας…Αὐτά ὡς λαός.
Ὑπάρχει ὅμως και κάποια-ἀόρατη σέ μένα, Δυναμη, πού δουλεύει για να σβήνονται ὅσα ὀδόσημα σχετίζονται με βασιλείς. Ἐντούτοις, βασιλείς ἀποτελοῦν τά κυριότερα ὁδόσημα για ὄλους τούς λαούς τῆς Εὐρώπης. Αὐτό εἶναι φυσικό, μιάς και ἀπό τούς Ρωμαίους αὐτοκράτορες μέχρι το τέλος τοῦ πρώτου παγκοσμίου πολέμου-δηλαδή μια εἰκοσαριά αἰωνες-κεφαλή του κάθε κράτους ἦταν ἕνας Μονάρχης. Μονάρχες διαμόρφωσαν την «καθ’ ἡμᾶς Ἀνατολή» καθώς και την Εὐρώπη. Φυσικά λοιπόν οἰ άνδρες αὐτοί - ἤ οἱ γυναῖκες γιατί ὑπῆρξαν πολλές και σπουδαῖες βασιλισσες - ἀποτελοῦν ὀδόσημα της διαδρομῆς κάθε κράτους. Την μνήμη τους οἱ ἑκάστοτε κυβερνήσεις την διατηροῦν ζωντανή με σχολικά βιβλία ἱστορίας και ἰδίως κάνοντας επισκέψιμα τά παλάτια και τούς κήπους ὅπου ἔζησαν.
Ὄλοι το ἴδιο κάνουν. Ὄλοι. Ἀλλά ὄχι ἐμεῖς, οἱ Ρωμηοί. Ἡ πατρίδα μας ἀναγνωρίστηκε ἀπό τίς Εὐρωπαϊκές Μεγάλες Δυνάμεις το 1831 ὡς βασίλειον, με πρῶτο βασιλιά του τον Ὄθωνα, πρίγκηπα της Βαυαρίας. Αὐτός ἔδωσε στην Ἀθήνα ἕνα κομψό πολεοδομικό σχέδιο και 30 ὄμορφα κτίρια, μέ σπουδαιότερο τά Ἀνάκτορα, πάνω σέ σ’ἕνα λοφάκι. Το λοφάκι το κατασκάψαμε, με δραστιακές ἐπεμβάσεις μετατρέψαμε το ἐσωτερικό τοῦ Παλατιού σέ ἕδρα τοῦ Κοινοβουλίου μας και την Αἴθουσα τῶν Τροπαίων, πού διασώθηκε, την βαφτίσαμε αἴθουσα «Ελευθερίου Βενιζέλου» μολονότι την κοσμοῦν τοιχογραφίες πού ἔγιναν ἐπί Ὄθωνος για να δοξάζουν το 1821. Ἔτσι σβήσαμε τον Ὄθωνα και τά πρώτα 30 χρόνια τῆς ὑπάρξεώς μας ὡς ἐλεύθερου κράτους.
Δίπλα στα Ανάκτορα ἠ βασίλισσα Ἀμαλία, κόρη σπουδαίου κηποτέχνη, εἶχε φτιάξει με πολύ κόπο και γνώσεις και φαντασία ἕναν κῆπο, πού τον πρόφτασα ἀκόμη να λέγεται «βασιλικός». Ἀργότερα τον βαφτίσαμε «ἐθνικό» και ἔτσι τη σβήσαμε και την Ἀμαλία.
Μετά τονὌΘωνα μᾶς ἔφεραν οἱ Ἄγγλοι τον Γεώργιο Α’. Αὐτός ἦταν Δανός πρίγκιπας, και μαζί με την σύζυγό του, την ἀνεψιά του Τσάρου, Ὄλγα, έζησαν πολύ μετρημένα στο Παλάτι, μέχρι το 1909, όταν μια πυρκαγιά κατέστρεψε ἕνα του μέρος. Στο μεταξύ, εἶχαν ἀγοράσει μια μεγάλη ἔκταση στους πρόποδες τῆς Πάρνηθας και εἶχαν χτίσει εκεἰ ἕνα πολύ ἁπλό σπίτι, για να ξεκαλοκαιριάζουν. Μαζί ὀργάνωσαν και ἀγρόκτημα πού παρῆγε και κυκλοφοροῦσε στο ἐμπόριο ἐκλεκτά προϊόντα. Αὐτός ἦταν ἕνας τρόπος να διαδώσουν σύγρονες μεθόδους καλλιέργειας σέ ἕναν λαό ὅπου ἠ γεωργία εἶχε μείνει αἰῶνες πίσω.
Ὁ πρωτότοκος γιός τους, ὁ μετέπειτα βασιλιάς Κωνσταντίνος, ὅταν παντρεύτηκε, ἔχτισε ἕνα μεγαλούτσικο σπίτι στο μέρος ὄπου ἄλλοτε εἶχε τον λαχανόκηπό της ἠ βασιλισσα Ἄμαλία Ἐκεῖ ἔζησε μαζί με την οικογένειά του και τά έξι παιδιά του. Και ἀπό ἐκεῖ τον ἐξανάγκασε ὁ Ζονάρ να φύγει, το 1917, με την ἀπειλή ότι το γαλλικό ναυτικό θα ἔκανε την Ἀθήνα στάχτη.
Αὐτό το κτίριο ἀνήκει πλέον στο ἑλληνικό δημόσιο. Τά πιατικά με το βασιλικό στέμμα πετάχτηκαν, τά ἔπιπλα σκόρπισαν, πολύτιμα για την Ιστορία ἀντικείμενα ὅπως τα βιβλία ἐπισκέψεων-ὅπου ὀ ἐκάστοτε γραμματέας τοῦ Βασιλιά κατέγραφε λεπτομερῶς τίς ἐπισκέψεις - διαρπάγησαν και πλέον ἐμφανίζονται πότε πότε σέ δημοπρασίες. Το σπίτι αὐτό το λέμε τώρα «Προεδρικό Μέγαρο». Πάει κι ὀ Κωνσταντίνος με τη Σοφία, πού ἴδρυσε το πρῶτο Παιδικό Νοσοκομεῖο.
Στο Τατόϊ διαδραματίστηκαν μερικές ἀπό τίς πιο δραματικές στιγμές τῆς νεώτερης Ἰστορίας μας. Ἐκεῖ πέθανε ὁ βασιλιᾶς Ἀλέξανδρος, ἀπό ἐκεῖ έφυγε ὁ βασιλιάς Γεώργιος για τη Μέση Ανατολή, εκεί ἔζησαν τον περισσότερο καιρό ὁ βασιλιᾶς Παῦλος με την βασίλισσα Φρειδερίκη και τά τρία τους παιδιά. Την ἰδιοκτησία τού κτήματος αὐτοῦ την ἀπέκτησε στα τέλη τού προηγουμένου αἰῶνος στο ἑλληνικό Δημόσιο. Και μετά το ἄφησε να ρημάζει. Μαζί και μεγάλα κιβώτια πού κανείς πιά δεν ήξερε ἀκριβῶς τι περιείχαν. Έπιπλα; Επιστολές; Έγγραφα; Μπουκάλια κρασί; Μαζί ρημάζει και το μικρό νεκροταφεῖο, ὅπου ἔχουν ταφεῖ ὅλοι οἱ βασιλεῖς και οἱ συγγενεῖς τους.
Στο μεταξύ ἕνας ϊστορικός, ὀ Κώστας Σταματοπουλος, συνέταξε ἕνα μνημειῶδες ἔργο για το Τατόϊ και τά ὅσα σημαντικά για την Ἱστορία μας ἐπί ἕναν σχεδόν αἰώνα διαδραματίστηκαν ἐκεί. Και μια αφοσιωμένη ὀμάδα συσπειρώθηκε γύρω του, με πρωτεργάτη τον Βασίλη Κουτσαβλή, πού δούλεψε για να χρηματοδοτοῦνται μελέτες συντηρἠσεως και ἀποκαστάσεως των κτιρίων. Και ὦ τοῦ θαύματος! Τά τρία τελευταία χρόνια, μπῆκαν τά πράγματα σέ ἔναν σωστό δρόμο και αὔξαινε ἡ ἐλπίδα πώς το Τατόϊ θα σωζόταν. Πώς, ἐπί τέλους, θα ἀποκτήσει ἠ πατρίδα μας ἕνα ὁδόσημο τῆς Ἰστορίας της.
Τώρα μας ξεφουρνίζουν ξαφνικά πώς το landmark ἐκεῖ δεν θα είναι ἡ Ἵστορία μας, ἀλλά μέγα, λαμπρόν Συνεδριακόν Κέντρον «Η Ἀμνησία», ὅπου «Άγγλοι, Γάλλοι, Πορτογάλλοι» θα ἔρχονται να ἐξετάζουν πώς ἔγινε και χάσανε οἱ Ἔλληνες όλα τά αχνάρια τῆς Ἱστορίας τους και συνακόλουθα την ιστορική τους μνήμη,
Ἀθηνᾶ Κακούρη

Τετάρτη 11 Σεπτεμβρίου 2024

Ἡ ἐπιστολὴ Πλαστήρα τοῦ 1941 ἐναντίον τοῦ "ΟΧΙ" καὶ οἱ βενιζελικοὶ ἐμπνευστὲς τῶν Ταγμάτων Ἀσφαλείας, Πάγκαλος & Γονατᾶς..


Τὸ 1945 ὄταν πρωθυπουργὸς τῆς χώρας ἦταν ὁ ''στρατηγὸς'' Ν. Πλαστήρας—λίγους μῆνες μετὰ
τὰ "Δεκεμβριανά" & τὴν "Βάρκιζα"—ἡ ἐφημερίδα "ΕΛΛΗΝΙΚΟΝ ΑΙΜΑ" (5/4/1945) δημοσίευσε Ἐπιστολὴ τῆς 16ης ΙΟΥΛΙΟΥ 1941 τοῦ "Μαύρου Καβαλλάρη" ἀπὸ τὴν Νίκαια τῆς Γαλλίας( ὅπου βρισκόταν αὐτοεξόριστος καὶ φυγόδικος λόγῳ τοῦ Κινήματος τοῦ 1935) πρὸς τὸν Π.Μεταξᾶ ΠΡΕΣΒΗ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΣΤΟ ΒΙΣΥ (ὅπου εἶχε τὴν ἕδρα της ἡ φιλοναζιστικὴ γαλλικὴ κυβέρνηση τοῦ Πεταίν) στὴν ὁποία, μεταξύ ἄλλων, ὁ ''στρατηγὸς''  ΠΛΑΣΤΗΡΑΣ ἔγραφε τὰ ἀκόλουθα :

<Ο ΑΝΙΣΟΣ ΠΟΛΕΜΟΣ ΜΕ ΜΙΑΝ ΜΕΓΑΛΗΝ ΔΥΝΑΜΙΝ ΟΠΩΣ Η ΙΤΑΛΙΑ ΠΡΟΕΚΛΗΘΗ ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΔΕΞΙΟΤΗΤΑ ΤΗΣ ΕΞΩΤΕΡΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΤΟΥ ΚΑΘΕΣΤΩΤΟΣ ΤΗΣ 4ης ΑΥΓΟΥΣΤΟΥ.
ΠΑΡΑ ΤΑΣ ΤΟΠΙΚΑΣ ΝΙΚΑΣ ΕΙΣ ΤΗΝ ΑΛΒΑΝΙΑΝ ΠΡΟΗΣΘΑΝΟΜΗΝ ΤΑΣ ΟΛΕΘΡΙΑΣ ΣΥΝΕΠΕΙΑΣ ΜΙΑΣ ΑΣΤΟΧΟΥ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΠΡΟ ΠΑΝΤΟΣ ΕΚ ΤΗΣ ΑΝΥΠΑΡΞΙΑΣ ΙΚΑΝΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΕΩΣ ΤΩΝ ΠΟΛΕΜΙΚΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ.
ΠΕΡΙ ΤΑ ΤΕΛΗ ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 1940 ΕΙΧΟΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΗΘΕΙ ΟΤΙ ΥΠΗΡΧΕΝ ΕΔΑΦΟΣ ΣΥΝΕΝΝΟΗΣΕΩΣ ΜΕΤΑ ΤΗΣ ΙΤΑΛΙΑΣ ΜΕ ΤΗΝ ΜΕΣΟΛΑΒΗΣΙΝ ΤΗΣ ΓΕΡΜΑΝΙΑΣ.
ΕΚΑΜΑ Ο,ΤΙ ΗΤΟ ΔΥΝΑΤΟΝ ΕΙΣ ΤΗΝ ΠΕΡΙΠΤΩΣΙΝ ΤΑΥΤΗΝ ΟΠΩΣ ΕΠΩΦΕΛΗΘΕΙ Η ΕΛΛΑΣ ΤΗΣ ΕΥΚΑΙΡΙΑΣ.ΠΡΟΣΕΚΡΟΥΣΑ ΟΜΩΣ ΕΙΣ ΤΗΝ ΕΧΘΡΟΤΗΤΑ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ ΜΕΤΑΞΑ..>
(Πηγή : Σ.ΓΡΗΓΟΡΙΑΔΗΣ, ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΗΣ ΣΥΓΧΡΟΝΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ, τ.4, σελ.38 κ.ε.)
Ἐκ τοῦ ὅλου κειμένου φαίνεται ὅτι ὁ Πλαστήρας
ἦταν, ὄχι μόνον ἐναντίον τοῦ "ΟΧΙ" τοῦ Μεταξᾶ
καὶ τοῦ Ἀγῶνα στὰ Ἀλβανικὰ βουνά ,ἀλλὰ καὶ ΚΑΤΑ ΤΗΣ ΜΑΧΗΣ ΤΗΣ ΚΡΗΤΗΣ, γράφοντας ἐπίσης τὰ ἑξῆς θλιβερά:

< Η ΑΝΗΚΟΥΣΤΟΣ ΚΟΥΦΟΤΗΣ ΤΗΣ ΒΑΣΙΛΙΚΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ ...ΠΑΡΕΤΕΙΝΕΝ ΑΣΚΟΠΩΣ ΤΟΝ ΠΟΛΕΜΟΝ ΔΙΑ ΝΑ ΣΥΝΤΕΛΕΣΘΗ Η ΠΡΑΞΙΣ Η ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΤΟΥ ΔΡΑΜΑΤΟΣ ΔΙΑ ΤΗΣ ΜΕΤΑΤΡΟΠΗΣ ΕΙΣ ΕΡΕΙΠΙΑ ΤΗΣ ΩΡΑΙΑΣ, ΑΛΛ' ΑΤΥΧΟΥΣ ΝΗΣΟΥ ΚΡΗΤΗΣ...> { ὅ.π.}

Μάλιστα ἀργότερα ,τὸν Σεπτέμβρη τοῦ '41 ὁ "Μαῦρος Καβαλλάρης" ἔστειλε τὸν ἐξ ἀπορρήτων του ΚΟΜΝΗΝΟ ΠΥΡΟΜΑΓΛΟΥ* στὴν Κατοχικὴ Ἑλλάδα γιὰ νὰ ὀργανώσει μιὰ σχεδόν ΦΙΛΟΑΞΟΝΙΚΗ πολιτική ,κομίζοντας ἐπιστολές του (μὶα ἐξ αύτῶν καὶ ἡ ἐπίμαχη πρὸς τὸν πρεσβευτὴ στὸ Βισύ) ἀπογοητεύοντας τὸν Ζέρβα, ὁ ὁποῖος προόριζε τὸν Πλαστήρα ὡς πολιτικὴ κεφαλὴ τοῦ ἀντιστασιακοῦ ΕΔΕΣ..
Ὁ Ν.Ζέρβας ,ὡστόσο, ἀφοῦ ἔπεισε σχετικὰ τὸν Πυρομάγλου, ἔδειχνε ὅπου χρειαζόταν μισὲς ( σὲ ἀκίνδυνα ἀποσπάσματα ) τὶς Ἐπιστολὲς Πλαστήρα ,καὶ τελικὰ κατάφερε καὶ ἵδρυσε τὸν ΕΔΕΣ ἐπικαλούμενος τὸν "Μαῦρο Καβαλλάρη"
παρὰ τὸν ἀπροκάλυπτο ΦΙΛΟΓΕΡΜΑΝΙΣΜΟ τοῦ τελευταίου.. (Βλ Σ.Γρηγοριάδη, Ἱστορ. Συγχ. Ἑλλ.τ.1, σελ .156 κ.ε)
Ἀφορμή γιὰ τὴν έν λόγῳ ἐπιστολὴ Πλαστήρα ἦταν ἡ μὴ ἀνανέωση τοῦ Διαβατηρίου τοῦ Πλαστήρα κατ ἐντολὴν τῆς Κυβ.Μεταξᾶ .
Ἐξ οὗ καὶ ὅλο τὸ μῖσος τοῦ "Μαύρου Καβαλλάρη" κατὰ τοῦ Μεταξᾶ καὶ οἱ κατηγορίες του ὅτι ΜΕ ΤΗΝ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΤΟΥ ΠΡΟΚΑΛΕΣΕ ΤΟΝ ΜΟΥΣΣΟΛΙΝΙ καὶ ὁδήγησε τὴν Χώρα στὸν ὄλεθρο πολεμῶντας κατὰ τοῦ Ἄξονα !
Τέλος ὁ ΠΛΑΣΤΗΡΑΣ ἀφήνει νὰ αἰωρεῖται ἡ ἀπειλὴ ὅτι σὲ λίγο θὰ κατέχει ὁ ἴδιος τὴν ἐξουσία —βρισκόμαστε στὸν ΙΟΥΛΙΟ ΤΟΥ 1941—καὶ ἐκεῖνος πιὰ θὰ μοιράζει διαβατήρια..
Γράφει ἀπειλῶντας :"ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ ΜΑΚΡΑΝ Η ΗΜΕΡΑ ΠΟΥ ΘΑ ΑΣΧΟΛΗΘΩ Ο ΙΔΙΟΣ
ΜΕ ΤΑ ΔΙΑΒΑΤΗΡΙΑ ΟΛΩΝ.." {ὅ.π.}
Ὅλη ἡ ἐπίμαχη ἐπιστολὴ ΠΛΑΣΤΗΡΑ εἶναι μιὰ κατηγορία κατὰ τῆς ΑΓΓΛΟΦΙΛΗΣ —ΒΑΣΙΛΙΚΗΣ Κυβέρνησης Μεταξᾶ γιὰ τό "ΟΧΙ" ποὺ εἶπε στοὺς Ἰταλούς, ἐνῶ κατηγορεῖ ὡς ΑΣΧΕΤΟΥΣ καὶ τοὺς Στρατιωτικοὺς Ἡγέτες ποὺ οδήγησαν τὴν χώρα στὸ Ἀλβανικὸ Ἔπος , θεωρῶντας τὴν ΑΠΕΛΕΥΘΕΡΩΣΗ ΤΗΣ ΒΟΡΕΙΟΥ ΗΠΕΙΡΟΥ ὡς ...."ΤΟΠΙΚΕΣ ΝΙΚΕΣ" ὀφειλόμενες μόνον στὴν μαχητικότητα τῶν ἁπλῶν στρατιωτῶν..

Βέβαια ἱστορικῶς ἡ θέση αὐτὴ ὑπὲρ τοῦ Ἄξονος τοῦ Πλαστήρα (ὁ ὁποῖος εἶχε αὐτοεξοριστεῖ ὅπως προεῖπα ἐξαιτίας τοῦ ΑΠΟΤΥΧΗΜΕΝΟΥ βενιζελικοῦ ΠΡΑΞΙΚΟΠΗΜΑΤΟΣ τὸ 1935 στὴν Νίκαια τῆς Γαλλίας ) ἐξηγεῖται λόγῳ τῶν φανατικῶν ΑΝΤΙΒΑΣΙΛΙΚΩΝ φρονημάτων του ἀπόρροια τῶν πολιτικών παθῶν τοῦ ΕΘΝΙΚΟΥ ΔΙΧΑΣΜΟΥ τῆς ἐποχῆς τοῦ Μεσοπολέμου.
Μισῶντας τοὺς ἀγγλόφιλους βασιλόφρονες καὶ τὸν Βασιλιᾶ Γεώργιο Β', ὁ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΚΟΣ ΒΕΝΙΖΕΛΙΚΟΣ Πλαστήρας εἶχε" συμπαθήσει" τοὺς Γερμανούς Ναζί , θεωρῶντας πιθανώτατη καὶ τὴν τελικὴ νίκη τους...
Παρόμοιες ΑΝΤΙΒΑΣΙΛΙΚΕΣ—ΑΡΑ ΟΙΟΝΕΙ ΦΙΛΟΓΕΡΜΑΝΙΚΕΣ— θέσεις μὲ αὐτὲς τοῦ Πλαστήρα, εἶχαν καὶ οἱ ἀλλοι γνωστοὶ ΒΕΝΙΖΕΛΙΚΟΙ "δημοκρατικοί" καὶ ἀντιβασιλικοὶ Ἀξιωματικοί ὅπως πχ ο ΓΟΝΑΤΑΣ κι ο ΠΑΓΚΑΛΟΣ, οἱ ὁποῖοι ὑπῆρξαν καὶ οἱ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΙ ΕΜΠΝΕΥΣΤΕΣ ΤΗΣ ΙΔΡΥΣΗΣ ΤΩΝ ΤΑΓΜΑΤΩΝ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΤΗΣ ΚΑΤΟΧΗΣ,
ΤΑ ΟΠΟΙΑ (πέραν τοῦ ἐγγενοῦς καὶ ἐμφανοῦς ἀντικομμουνιστικοῦ προσανατολισμοῦ τους)
ΩΣ ΠΡΩΤΙΣΤΟ καὶ ΚΡΥΦΟ ΣΚΟΠΟ** τους ΕΙΧΑΝ ΤΗΝ ΠΑΡΕΜΠΟΔΙΣΗ ΜΕΤΑ ΤΟΝ ΠΟΛΕΜΟ ΤΗΣ ΕΠΙΣΤΡΟΦΗΣ ΤΟΥ ΒΑΣΙΛΙΑ ΓΕΩΡΓΙΟΥ Β', γεγονὸς βεβαίως ποὺ ἀποσιωπήθηκε ἀπὸ τοὺς ἱστορικοὺς τῆς βενιζελογενοῦς , λεγόμενης "δημοκρατικῆς"παράταξης ποὺ κυριάρχησαν μετὰ τὴν Χούντα στὴν ἑλληνικὴ ἱστοριογραφία...
Θὰ ὁλοκληρώσω μὲ τὸ ἑξῆς·
σκἐπτομαι , ἂν εἶχε πετύχει τὸ Κίνημα τοῦ 1935 καί ἀντὶ τῆς ΑΓΓΛΟΦΙΛΗΣ μεταξικῆς , βασιλικῆς δικτατορίας τῆς 4ης Αὐγούστου 1936, κυβερνοῦσε τὸ 1940 ἡ βενιζελική "δημοκρατική" κυβέρνηση τῶν Πλαστήρα, Γονατᾶ κλπ, ΠΟΣΟ ΜΕΓΑΛΟ ΘΑ ΗΤΑΝ ΤΟ "ΝΑΙ" ΠΟΥ ΘΑ ΕΛΕΓΑΝ ΣΤΙΣ ΑΠΑΙΤΗΣΕΙΣ ΤΟΥ ΜΟΥΣΣΟΛΙΝΙ { τὸν ὁποῖον ΘΑΥΜΑΖΑΝ ἂλλωστε ὡς σπουδαῖο ἡγέτη·—μἀλιστα ὁ ἀμετροεπὴς Καζαντζάκης τὸν ἀποκαλεῖ "ἀρσενικὸ Βενιζέλο" !!} ἢ μήπως θὰ εἶχε συμβεῖ τὸ ἀκόμα χειρὀτερο, θὰ εἶχαν συμμαχήσει μὲ τὶς δυνάμεις τοῦ Ἄξονα ;
______

* Τὸν ΑΠΡΙΛΙΟ τοῦ 1941 ὁ Πλαστήρας στἐλνει ἐπιστολὴ στὸν συνεργἀτη του Κ.ΠΥΡΟΜΑΓΛΟΥ ὅπου μεταξὺ ἄλλων ἀναφέρει καὶ τὰ ἀκόλουθα:

<Εἶμαι τῆς γνώμης ὅτι πρέπει νὰ γίνῃ κυβέρνηση φιλογερμανικὴ γιὰ νὰ καταστήσωμεν ὀλιγώτερον ὀδυνηρὰν τὴν ἦτταν.Αὐτὸ πρέπει νὰ γίνῃ καὶ ἂν ἀκόμη θὰ ἠξεύραμε ὅτι ὁ πόλεμος θὰ τελείωνε καὶ μετὰ τινάς μόνον μῆνας μὲ τελείαν ἦτταν τοῦ ἄξονος (ὅπερ απίθανον).
Πολλοὺς χαιρετισμοὺς στὸ ζεῦγος Σαβίνη.Σοῦ εὔχομαι καλὸ ταξίδι καὶ καλὴν ἀντάμωσιν.
Μὲ πολλὴν ἀγάπην
Ν. Πλάστήρας>

ΣΗΜ: Η ἐπιστολὴ αὐτὴ βρέθηκε τυχαῖα στὸ ἀρχεῖο τοῦ στρατηγοῦ Ναπολέοντα Ζέρβα καὶ δημοσιεύθηκε στὴν ἐφημερίδα «Καθημερινή» στίς 14/9/1997 καὶ φυλάσσεται σήμερα στό ΕΛΙΑ (Ἑλληνικὸ Λογοτεχνικὸ καὶ Ἱστορικὸ Ἀρχεῖο).

**Μαζάουερ, Μάρκ (1994). Στὴν Ἑλλάδα τοῦ Χίτλερ. Ἀθήνα: Ἀλεξάνδρεια, σελ.352
__________________________
ΥΓ. Ολόκληρη η επίμαχη επιστολή Πλαστηρα υπάρχει ,οπως προαναφέραμε,
στην "ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΗΣ ΣΥΓΧΡΟΝΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ "
ΤΟΥ ΣΟΛΩΝΑ ΓΡΗΓΟΡΙΑΔΗ (τ.4 , σελ.38 κ.εξ)
Ἡ δημοσίευση τῆς Ἐπιστολῆς εἶχε ὡς συνέπεια τὴν Πτώση τῆς Κυβερνησης Πλαστήρα στις 7/4/1945 μὲ κατηγορίες ..δωσιλογισμού. Πολλοί εἶπαν τότε ὅτι ἡ Ἐπιστολή (ποὺ εῑ̓χε "φτάσει" στὰ χέρια τῶν Ἄγγλων μέσῳ πιθανῶς κύκλων τοῦ Ζερβα ) δόθηκε ἀπὸ αὐτοὺς στὶς Ἐφημερίδες μὲ στόχο τὴν Πτώση ἀκριβῶς τοῦ Πλαστήραποὺ δὲν ἦταν "ὑπάκουος" τὸ '45
στὴν Ἀγγλικὴ πολιτικὴ ἡ ὁποία ἐπεδίωκε τότε περιορισμὸ τῆς ΡΩΣΙΚΗΣ (μέσῳ ΚΚΕ) ἐπιρροῆς στῆν Ἑλλάδα.
ΥΓ 2 .Ἡ ἐφημ."ΕΛΛΗΝΙΚΟΝ ΑΙΜΑ" πρωτοκυκλοφόρησε τὴν 1-6-1942 ὡς ὄργανο τῆς ομώνυμης ἀντιστασιακῆς ὀργάνωσης ποὺ ἀνῆκε στὴν Ἐθνικόφρονα Παράταξη. Ἱδρυτὲς ἦταν οἱ Λ.ΠΗΝΙΑΤΟΓΛΟΥ (ποὺ πέθανε αἰφνίδια στὶς 10/12/1945) , Κ.ΒΟΒΟΛΙΝΗΣ καὶ Ι.ΜΗΛΙΟΣ.
Μετὰ τὴν ἀπελευθέρωση συνέχισε τὴν ἔκδοση της ὥς τὸ 1946 ποὺ καταδικάστηκε γιὰ ἐξύβριση τοῦ..Στάλιν.Τὸ 1947-48 ἐπανακυκλοφόρησε γιὰ λίγο καὶ ἔκλεισε ὁριστικὰ τὸν ΙΟΥΝΙΟ 1948.
Τὸ Ἀρχεῖο της διατηρεῖται σήμερα στὸ Μουσεῖο Μπενάκη.
https://diamantiskoutoulas.blogspot.com/2024/09/1941_11.html#google_vignette


Τρίτη 25 Ιουνίου 2024

Τα βασιλικά καταλύματα της Λάρισας – Η στενή σχέση της βασιλικής οικογένειας με την πόλη

 

Από τον Νικ. Αθ. Παπαθεοδώρου / nikapap@hotmail.com / Φωτοθήκη Λάρισας

Η παρουσία μελών της ελληνικής βασιλικής οικογένειας ήταν για ένα μεγάλο χρονικό διάστημα (1881-1912) πολύ συχνή στην πόλη μας. Ξεκίνησε τον Οκτώβριο του 1881, ένα μήνα μετά την ενσωμάτωση της Θεσσαλίας στο ελληνικό βασίλειο, όταν για πρώτη φορά επισκέφθηκε τα νέα προσαρτημένα εδάφη ο βασιλιάς Γεώργιος Α’. Κατέλυσε στο κονάκι του μουσουλμάνου Χουσνή μπέη, επειδή ήταν το μοναδικό οίκημα στη Λάρισα που διέθετε ευρυχωρία και στοιχειώδεις ανέσεις.

Έμεινε περίπου μια εβδομάδα και είναι γνωστό από προηγούμενες δημοσιεύσεις ότι κατά το διάστημα αυτό ο Γεώργιος αγόρασε το εν λόγω οίκημα και το μετέτρεψε σε βασιλικό ανάκτορο[1].

Με την προσθήκη της Θεσσαλίας στα ελληνικά εδάφη, η Λάρισα έγινε ακριτική πόλη, εγκαταστάθηκαν σημαντικές στρατιωτικές δυνάμεις και κατασκευάσθηκαν στρατώνες μεγάλης χωρητικότητας. Κάθε Σεπτέμβριο με Οκτώβριο πραγματοποιούνταν μεγάλα στρατιωτικά γυμνάσια στην περιοχή, παρουσία του βασιλιά, του διαδόχου ή και άλλων μελών της βασιλικής οικογένειας. Κατά τις παραμονές του “ατυχούς” ελληνοτουρκικού πολέμου στο βασιλικό ανάκτορο της Λάρισας στήθηκε το στρατηγείο των ελληνικών ενόπλων δυνάμεων, επικεφαλής του οποίου ήταν ο διάδοχος του θρόνου Κωνσταντίνος συνεπικουρούμενος από τον Πρίγκιπα Νικόλαο. Από τη Λάρισα επίσης ξεκίνησε η νικηφόρα πορεία του ελληνικού στρατού κατά τους Βαλκανικούς πολέμους, που είχαν σαν συνέπεια την απελευθέρωση της Μακεδονίας. Ο πρίγκιπας Ανδρέας[2], μικρότερος αδελφός του διαδόχου Κωνσταντίνου, με τη σύζυγό του Αλίκη διέμεινε στη Λάρισα για μερικά χρόνια ως διοικητής της Ταξιαρχίας Ιππικού.

Κατά το διάστημα τη συχνής παρουσίας των μελών της βασιλικής οικογένειας στη Λάρισα χρησιμοποιήθηκαν διάφορα οικήματα για να φιλοξενήσουν τους ίδιους και τη συνοδεία τους. Τα βασιλικά ανάκτορα, όπως ονομάσθηκε το κονάκι του Χουσνή μπέη μετά την αγορά και την μετατροπή του σε παλάτι, που βρίσκονταν στη θέση όπου σήμερα υψώνεται το κτίριο του Δημοτικού Ωδείου, χρησιμοποιούσε συνήθως το βασιλικό ζεύγος και σ’ αυτό φιλοξενούσε διάφορους γαλαζοαίματους οι οποίοι έφθαναν στη Λάρισα προσκεκλημένοι, για να επισκεφθούν τα μυθικά Τέμπη ή τα απρόσιτα μοναστήρια των Μετεώρων.

Το γνωστό ως αρχοντικό του Στεφάνοβικ-Σκυλίτση στη γωνία των σημερινών οδών Παπακυριαζή και 28ης Οκτωβρίου, χρησιμοποιούσε κατά την παρουσία του στη Λάρισα ως κατάλυμα ο διάδοχος Κωνσταντίνος. Καθώς είχε περιέλθει στο Δημόσιο, από το 1912 παραχωρήθηκε στο στρατό για να στεγασθούν τα γραφεία της Ιης Μεραρχίας Λαρίσης μέχρι το 1925, όταν μετατέθηκε η έδρα του Β΄ Σώματος Στρατού στη Λάρισα και μετακόμισαν όλες οι διοικητικές υπηρεσίες του στρατού στο αρχοντικό Σκαλιώρα.

Στο αρχοντικό Σκαλιώρα που βρισκόταν στη γωνία των σημερινών οδών Πατρόκλου και Ρούσβελτ στέγασε από πολύ νωρίς διάφορα μέλη της βασιλικής οικογένειας, καθώς ο ιδιοκτήτης του Κωνσταντίνος Σκαλιώρας έμεινε στην Αθήνα μετά τον ελληνοτουρκικό πόλεμο του 1897. Από τη διαμονή βασιλοπαίδων στο κτήριο αυτό διασώθηκε μέχρι τις μέρες μας η φωτογραφία που δημοσιεύεται σήμερα. 


Τη διέσωσε ο Δημήτριος Δεληκώτσος, υπάλληλος στο υποκατάστημα της Εθνικής Τράπεζας στη Λάρισα κατά το χρονικό διάστημα 1916-1920, ο οποίος κατοικούσε κοντά στο αρχοντικό του Σκαλιώρα[3]. Στο πλατύσκαλο του πρώτου ορόφου, μπροστά στο επιβλητικό προστώο με τις νεοκλασικές καμάρες, ο φακός αποτύπωσε τον διάδοχο τότε Κωνσταντίνο με τη γυναίκα του Σοφία, τον γιο τους Γεώργιο και την ακολουθία τους να έχουν προσανατολίσει το βλέμμα τους προς τον φωτογράφο, ο οποίος βρισκόταν στην απέναντι κατοικία, καθώς όπως διακρίνεται στη φωτογραφία, μεσολαβούσε ο δρόμος. Στην είσοδο προς την αυλή του αρχοντικού του Σκαλιώρα απεικονίζεται το φυλάκιο με τον στρατιώτη φρουρό του διαδόχου. Ο Δημήτριος Δεληκώτσος χρονολογεί τη φωτογραφία το 1898, μετά την αποχώρηση των Τούρκων από την ολιγόμηνη κατοχή της Θεσσαλίας το 1897. Όμως  μετά τον πολεμο του 1897, για μερικά χρόνια δεν εμφανίσθηκε η βασιλική οικογένεια στη Λάρισα. Έπειτα, ο εικονιζόμενος γιος του Κωνσταντίνου, ο μετέπειτα βασιλιάς Γεώργιος Β΄, γεννημένος το 1890, στη φωτογραφία φαίνεται μεγαλύτερος. Επομένως η λήψη της φωτογραφίας τοποθετείται στις αρχές της δεκαετίας του 1900. Στο αρχοντικό αυτό διέμενε κατά διαστήματα μετά τους βαλκανικούς πολέμους ο πρίγκιπας Ανδρέας με την Αλίκη, όταν υπηρετούσε στην Ταξιαρχία Ιππικού που είχε έδρα τη Λάρισα.

Μετά το 1912 και μέχρι τα πρώτα μεταπολεμικά χρόνια οι επισκέψεις μελών της βασιλικής οικογένειας στη Λάρισα έγιναν αραιές. Για τη διαμονή τους χρησιμοποιήθηκαν κατοικίες αστών της Λάρισας, όπως του δημάρχου Αχιλλέα Αστεριάδη στη γωνία των οδών Κούμα και Ασκληπιού, του διευθυντού της Εθνικής Τράπεζας που βρισκόταν στον επάνω όροφο του ομώνυμου υποκαταστήματος, η πολυκατοικία του Παππά στην Τρίγωνη Πλατεία και αλλού.

[1]. Βλέπε: Παπαθεοδώρου Νικόλαος, Το βασιλικό ανάκτορο της Λάρισας. Από τις “Αναμνήσεις” του Μιχαήλ Σάπκα, εφ. “Ελευθερία”, Λάρισα, φύλλο της 5ης Νοεμβρίου 2014.

[2]. Ο πρίγκιπας Ανδρέας (1882-1944) φοίτησε στη Σχολή Ευελπίδων, συμπλήρωσε τις σπουδές του στη Γερμανία και έγινε αξιωματικός του Ιππικού. Το 1903 νυμφεύθηκε την πριγκίπισσα της Αγγλίας Αλίκη. Έλαβε μέρος στους Βαλκανικούς πολέμους και το 1921 βρέθηκε στις στρατιωτικές επιχειρήσεις στη Μ. Ασία ως διοικητής του Β΄ Σώματος Στρατού, αλλά θεωρήθηκε χωρις ουσιαστικο λογο ως ένας από τους υπαίτιους της Μικρασιατικής Καταστροφής και καταδικάστηκε σε θάνατο, χωρίς όμως να εκτελεσθεί η ποινή του.

[3]. Δεληκώτσος Δημήτρης, Η κατοικία του Κωνσταντίνου Σκαλιώρα στη Λάρισα, περιοδικό «Εμείς», τεύχ. 11, έκδοση των υπαλλήλων της Εθνικής Τράπεζας.

onlarissa.gr

https://www.elassonanews.gr/ta-vasilika-katalymata-tis-larisas-i-steni-schesi-tis-vasilikis-oikogeneias-me-tin-poli/

Η ΠΡΟΣΑΡΤΗΣΗ ΤΗΣ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΕΠΙ ΤΗΣ ΒΑΣΙΛΕΙΑΣ ΓΕΩΡΓΙΟΥ Α΄

 

Ο βασιλιάς Γεώργιος ο Α’ αγοράζει στη Λάρισα το κονάκι του Χουσνή μπέη και το μετατρέπει σε ανάκτορό του και με τον πρωθυπουργό Αλέξανδρο Κουμουνδούρο αρχίζουν την περιοδεία θριάμβου στις απελευθερωμένες πόλεις και στα χωριά της Θεσσαλίας.

Περί της προσάρτησης της Θεσσαλίας στο ελληνικό κράτος (1881)

Της Αποστολίας Πάνου

 Ο Επαμεινώνδας Φαρμακίδης στο βιβλίο του η ‘’Λάρισα’’ αναφέρει ότι ο  Σεϊχουλισλάμ, ανώτατος πνευματικός ηγέτης των μουσουλμάνων της Τουρκίας, ανακοίνωσε τον φετφά-απόφαση παραχώρησης της Θεσσαλίας στην Ελλάδα ως εξής:

‘’…ο άναξ ημών εμφορούμενος ελεημοσύνης, απεφάσισεν όπως εκκοπεί τεμάχιον εκ του μεγάλου κράτους της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας και δοθεί εις το εθνάριον τούτο, όπως ζήσει εν τω μέλλοντι εν ανέσει.’’

Φυσικά, το κίνητρο γι’ αυτή την εξέλιξη δεν ήταν η …ελεημοσύνη του άνακτος αλλά οι διπλωματικές προσπάθειες της ελληνικής πλευράς στο πλαίσιο των διεθνών συσχετισμών και συμφερόντων τη δεδομένη περίοδο και, βέβαια, η αξιοποίηση των εξεγέρσεων και διεκδικήσεων των επαναστατικών κινημάτων που έλαβαν χώρα στο θεσσαλικό χώρο.

Στο συνέδριο του Βερολίνου (Ιούνιος – Ιούλιος 1878) σχετικά με την ελληνική υπόθεση, αναγνωρίστηκε το αίτημα της ελληνικής πλευράς για διευθέτηση των ελληνοτουρκικών συνόρων και για την προστασία των ελληνικών πληθυσμών που ζούσαν σε εδάφη της επικράτειας του Οθωμανικού κράτους.

sinedrio verolinou

Η ελληνική αντιπροσωπεία πρόβαλε ως κύριο επιχείρημα ότι το ελληνικό κράτος ασφυκτιούσε σε αφύσικα στενά όρια. Επιπλέον, πάρα πολλοί Έλληνες διαβιούσαν εκτός του ελληνικού κράτους και ότι η φυσική τους επιθυμία να ενωθούν με αυτό, προκαλούσε συνεχή αναταραχή στις ελληνοτουρκικές σχέσεις που μόνιμα απειλούσε τη γενικότερη ειρήνη στη νοτιοανατολική Ευρώπη.

Τελικά, οι Μεγάλες Δυνάμεις, Γαλλία και Αγγλία, που στο μεταξύ η τελευταία είχε ικανοποιηθεί από την απόκτηση της Κύπρου, προέκριναν τη ρύθμιση των ελληνοτουρκικών συνόρων στη Θεσσαλία και στην Ήπειρο προς όφελος της Ελλάδας.

Είχε προβληθεί η πρόταση που είχε υποβάλλει το 1828 ακόμα ο Καποδίστριας, δηλαδή αυτή που προέβλεπε να περιέλθουν στην Ελλάδα, εκτός της Θεσσαλίας, και περιοχές που καλύπτουν την Άρτα, τα Γιάννινα, την Πρέβεζα, το Μέτσοβο, και περιοχές ακόμα και της Βορείας Ηπείρου (Δέλβινο). Μάλιστα ο Κουμουνδούρος ζήτησε την εξουσιοδότηση των Μεγάλων Δυνάμεων, για να καταλάβει αυτές τις περιοχές.

 Όμως, η οθωμανική πλευρά δε συμφωνούσε με την απόσπαση  όλων αυτών των οθωμανικών εδαφών. Μετά από νέο κύκλο συζητήσεων οι δύο πλευρές (ο Έλληνας πρεσβευτής στην Κων/πολη Ανδρέας Κουντουριώτης και ο Τούρκος πρωθυπουργός Μαχμούτ Σερβέρ πασάς) συμφώνησαν να υπογράψουν τον Ιούλιο του 1881 το τελικό κείμενο της ελληνοτουρκικής συνθήκης, τη ‘’Σύμβαση περί διαρρυθμίσεως των ελληνοτουρκικών συνόρων’’, με την οποία η Θεσσαλία και η επαρχία της Άρτας παραχωρούνταν στο ελληνικό κράτος-πρόταση αρχικά της Γαλλίας και της Τουρκίας στη συνέχεια, που αναγκάστηκε με τελεσίγραφο των Μεγάλων Δυνάμεων να δεχτεί η ελληνική κυβέρνηση, προκειμένου να διασφαλίσει το μέλλον αυτών των αλύτρωτων εδαφών.

koumoundouros

Η νέα οροθετική γραμμή στα βόρεια του διευρυμένου ελληνικού κράτους, άρχιζε τέσσερα χιλιόμετρα νότια του Πλαταμώνα και ακολουθούσε την κορυφογραμμή του κάτω Ολύμπου μέχρι το όρος Γοδαμάν, βόρεια της Ροδιάς και ως το ύψος της Ελασσόνας μέχρι τα στενά της Μελούνας, ορίζοντας τον Τύρναβο και τα χωριά του στην ελληνική επικράτεια, αφαιρούσε δε από τη νέα οροθεσία ολόκληρη την επαρχία Ελασσόνας.

Στις 8 Αυγούστου 1881 ο ελληνικός στρατός μπήκε στο Δομοκό, στις 10 Αυγούστου στον Αλμυρό, στις 15 στα Φάρσαλα, στις 18 στην Καρδίτσα, στις 23 στα Τρίκαλα, στις 31 Αυγούστου στη Λάρισα με επικεφαλής τον υποστράτηγο Σκαρλάτο Σούτσο και τον αρχηγό του Γενικού Επιτελείου, ταγματάρχη Κωνσταντίνο Ισχόμαχο και την 1η Σεπτεμβρίου απελευθερώθηκε ο Τύρναβος.

Ο Τυρναβίτης Δημοσθένης Ανδρεάδης, επιθεωρητής της δημοτικής Εκπαίδευσης, που τη μέρα της απελευθέρωσης του Τυρνάβου ήταν 12 χρονών, να πως περιγράφει τη μέρα της απελευθέρωσης:

«Το απόγευμα της προηγούμενης μέρας, ο μιραλάης, δηλαδή ο Τούρκος διοικητής του Τυρνάβου, προσκάλεσε τους Τυρναβίτες προύχοντες στο ‘’Κονάκι’’, το στρατιωτικό διοικητήριο, και τους ανακοίνωσε τη μεγάλη είδηση της αποχώρησης των τουρκικών δυνάμεων.

Πρωί-πρωί την άλλη μέρα, οι Τυρναβίτες που δεν κοιμήθηκαν όλο το βράδυ, ξεκίνησαν σε παρέες για το στρατώνα, που βρισκόταν στο ίδιο μέρος όπου είναι σήμερα, για να υποδεχθούν τα ελληνικά στρατεύματα.

Εν τω μεταξύ, από τα χαράματα στήθηκε μια μεγάλη αψίδα, απ’ όπου θα περνούσε στρατός που θα ερχόταν από τη Λάρισα. Ο στρατώνας, το απέραντο κτήριο που επί 40 χρόνια από τότε που κτίστηκε έδειχνε με χίλιους τρόπους τη ζωντάνια του, το πρωί εκείνο ήταν βουβό και άλαλο. Σε λίγο ο γύρω χώρος όπου είχε στηθεί η αψίδα γέμισε κόσμο ενώ συνέχιζαν να έρχονται κι άλλοι.

Οι περισσότεροι ήταν άνδρες κι αγόρια μικρά και μεγάλα που φορούσαν τα καλά τους ρούχα, αν και η μέρα ήταν καθημερινή. Οι γυναίκες ήταν λίγες μεσόκοπες με τα ρούχα της εποχής και σκέπη στο κεφάλι.

Οι δασκάλες φορούσαν καπέλα και ευρωπαϊκά ρούχα με άσπρες κορδέλλες στο κεφάλι και οι μαθητές που τους συνόδευαν οι δάσκαλοί τους, φορούσαν τα καλά τους ρούχα της εποχής.

Οι πρώτοι Έλληνες στρατιώτες που έφτασαν εκεί ήταν τέσσερις καβαλάρηδες σαλπιγκτές και πίσω τους ακολουθούσε μια ίλη ιππικού με επικεφαλής μουσική μπάντα που έπαιζε στρατιωτικό εμβατήριο. Ακολουθούσαν και τα υπόλοιπα στρατεύματα μέσα σε φρενήρη ενθουσιασμό και ζητωκραυγές.»

Η τελευταία πόλη που παραδόθηκε στον ελληνικό στρατό ήταν ο Βόλος (21/10). Ο βασιλιάς Γεώργιος ο Α’ αγοράζει στη Λάρισα το κονάκι του Χουσνή μπέη και το μετατρέπει σε ανάκτορό του και με τον πρωθυπουργό Αλέξανδρο Κουμουνδούρο αρχίζουν την περιοδεία θριάμβου στις απελευθερωμένες πόλεις και στα χωριά της Θεσσαλίας. Λαϊκοί πανηγυρισμοί τους συνόδευαν ‘’εν χαρά και αγαλλιάσει’’ για την ένωση με την μητέρα Ελλάδα.

‘’Η ωραία Θεσσαλία και η Ήπειρος …κατέστησαν οριστικώς τμήμα του ελληνικού βασιλείου… σπουδαίαι πόλεις περιέρχονται εις την κατοχήν της Ελλάδος, όπως η επί των οχθών του Πηνειού κειμένη Λάρισα, έχουσα ανθηρόν εμπόριον, αξιόλογα καπνεργοστάσια και πολλά μεταξουργεία και νηματουργεία

‘’Θεσσαλοί και Ηπειρώται από τούδε δεν είμεθα πλέον υπήκοοι του Σουλτάνου αλλά μέλη του ελληνικού κράτους’’ γράφει μεταξύ των άλλων ο Κ. Σακελλαρίδης στην εφημερίδα ‘’Θεσσαλία’’, την οποία εξέδιδαν οι αδελφοί Σακελλαρίδη από το 1880 μέχρι το 1899 στην Αθήνα και μετά στο Βόλο.

Με την προσάρτηση των νέων περιοχών η Ελλάδα αποκτούσε ακόμα 13.395 τετ. χλμ., αυξάνοντας την έκτασή της στα 63.406 τ. χλμ. Και στον πληθυσμό της προστίθενται 300.000 νέοι κάτοικοι, εμφανίζοντας στο τέλος της ίδιας δεκαετίας συνολικό ελληνικό πληθυσμό 2.187.208 κατοίκων.

Η προσάρτηση του μεγαλύτερου μέρους της Θεσσαλίας  έφερε το ελληνικό κράτος κοντά στη Μακεδονία και την Ήπειρο. Η Θεσσαλία, μετά από δουλεία πεντακοσίων περίπου χρόνων, είναι ελεύθερη, αλλά όχι ολόκληρη.

Μια περιοχή της με εβδομήντα χωριά περίπου και τις πόλεις Ελασσόνα και Τσαριτσάνη έμεινε υπόδουλη, γι’ αυτό θα συνεχιστούν οι αγώνες τους για εθνική ελευθερία. Όμως στις αρχές του 20ου αιώνα, ο αγροτικός πληθυσμός της Θεσσαλίας, θα αντιμετωπίσει προβλήματα με το θέμα των τσιφλικιών.

Με το άρθρο 4 της Συνθήκης αναγνωρίζονταν οι οθωμανικοί τίτλοι ιδιοκτησίας και κατοχυρώνονταν όλα τα δικαιώματα των Οθωμανών ιδιοκτητών ή και των Χριστιανών αγοραστών των τσιφλικιών του θεσσαλικού κάμπου.

Και σύμφωνα  με το 6ο άρθρο,  απαγορευόταν στην ελληνική κυβέρνηση να απαλλοτριώσει τα μεγάλα αυτά τιμάρια. Έτσι, οι ‘’σκλάβοι των κάμπων’’, όπως ονομάστηκαν οι κολλήγοι-δουλοπάροικοι, φτωχοί καλλιεργητές των τσιφλικιών, θα συνεχίσουν τους αγώνες τους για κοινωνική ελευθερία.

 Στοιχεία από την Ιστορία του Ελληνικού Έθνους, τόμος ΙΔ, από την αρθρογραφία  του Κωνσταντίνου Αθ. Οικονόμου και από το βιβλίο μου ‘’Η Ροδιά στην ιστορική διαδρομή της Θεσσαλίας’.

Παρασκευή 14 Ιουνίου 2024

ΕΠΙΣΚΕΨΗ ΤΟΥ ΒΑΣΙΛΕΩΣ ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥ Α΄ ΣΤΟ ΚΙΛΚΙΣ(ΠΟΛΥΚΑΣΤΡΟ,ΓΟΡΓΟΠΗ)

 
'' Το ίδιο έκανε και ο Βασιλιάς Αλέξανδρος ανηφορίζοντας στις Πλαγιές του Πάικου με το ντεκοβίλ συνοδευόμενος από τον Γάλλο στρατηγό Γκιγιωμά. Επιθεώρησε τα αεροπλάνα στη Γοργόπη, περιήλθε τα χαρακώματα του Πολυκάστρου''.

Γενική αναφορά στα γεγονότα του πρώτου παγκοσμίου πολέμου (1914-1918) στον νομό Κιλκίς




Γράφει ο Χρήστος Π. Ίντος

Την περίοδο του Πρώτου Παγκοσμίου (1914-1918) δεν υπήρχε ο Νομός Κιλκίς ως διοικητική οντότητα. Ιδρύθηκε το 1934 με αρχικό πυρήνα την Υποδιοίκηση Κιλκίς και ένα χρόνο αργότερα, το 1935, ενσωματώθηκε σε αυτόν η επαρχία Γουμενίσσης που από το 1925 έφερε το όνομα Παιονία. Στην παρούσα εργασία αναφερόμενοι στα γεγονότα του Πρώτου Παγκοσμίου στον Ν. Κιλκίς, κάνουμε λόγο για όσα διαδραματίστηκαν στην γεωγραφική περιοχή του, όπως την γνωρίζουμε σήμερα.
Δύο χρόνια μετά την απελευθέρωση της Γουμένισσας και της επαρχίας της (23-10-1912) από τον μακραίωνο οθωμανικό ζυγό, και ένα χρόνο μετά την θρυλική μάχη του Κιλκίς και την απελευθέρωση της πόλης και της ομώνυμης επαρχίας (21-06-1913) από τα βουλγαρικά στρατεύματα που τις κατείχαν, μαύρα σύννεφα σκέπασαν τα Βαλκάνια και σταδιακά την υφήλιο.

Η δολοφονία του πριγκιπικού ζεύγους της Αυστροουγγαρίας τον Ιούνιο του 1914 στο Σεράγεβο της Βοσνίας ήταν η αρχή παγκόσμιας συμφοράς που οδήγησε εκατομμύρια ανθρώπους στον θάνατο, προκάλεσε ανυπολόγιστες υλικές ζημιές και άλλαξε τον παγκόσμιο χάρτη. Ήταν ο Μεγάλος Πόλεμος, όπως τον είπαν οι απλοί άνθρωποι, ο Πρώτος Παγκόσμιος (1914-1918) της Ιστορίας του ανθρώπινου γένους.

Και όλα αυτά συνέβησαν, διότι οι μεγάλες δυνάμεις της εποχής εκείνης επιδίδονταν σε αθέμιτους ανταγωνισμούς και διεκδικήσεις. Δεν πρυτάνευσε η λογική να επιλυθούν τα όποια προβλήματα με ειρηνικά μέσα και ως εκ τούτου πήραν φωτιά τα όπλα. Ο κόσμος ήδη ήταν μοιρασμένος σε δυο μεγάλα στρατόπεδα. Από τη μια η “Τριπλή Συμμαχία” ή διαφορετικά οι “Κεντρικές Δυνάμεις”, Γερμανία, Αυστροουγγαρία, Ιταλία, και από την άλλη η “Εγκάρδια Συνεννόηση”, Αγγλία και Γαλλία, η γνωστή με το όνομα Αντάντ, που μετά την προσχώρηση στο πλευρό της της Ρωσίας πήρε το όνομα “Τριπλή Συνεννόηση”. Στους δύο συνασπισμούς με την πάροδο του χρόνου προστέθηκαν οι περισσότερες χώρες της Ευρώπης και του κόσμου ανάλογα με τα συμφέροντα και τις βλέψεις τους.

Η δολοφονία του πριγκιπικού ζεύγους που προαναφέρθηκε ήταν η αιτία να επιτεθεί η Αυστροουγγαρία στη Σερβία και στη συνέχεια η Βουλγαρία, για να λύσει παλιές διαφορές με τους γείτονές της. Άρχισε ο “Γολγοθάς” του Σερβικού λαού. Μετά την κατάρρευση της αντίστασής του αποδεκατισμένοι, στρατός και οπλίτες, κατέφευγαν προς την Αδριατική. Πολλοί, των νοτίων σερβικών περιοχών, πέρασαν στην Ελλάδα. Ζήτησαν προστασία και βοήθεια σε χωριά και πόλεις της Μακεδονίας. Έτσι συνέβη και στον Νομό μας, ιδιαίτερα στην κοιλάδα του Αξιού. Ξεριζωμένοι, εξαθλιωμένοι και καταταλαιπωρημένοι κατασκήνωσαν στους οικισμούς του. Με τη βοήθεια της Αντάντ τα σερβικά στρατεύματα από τις ακτές της Αδριατικής αποβιβάστηκαν στην Ελλάδα (Κέρκυρα) και αργότερα στη Θεσσαλονίκη και την υπόλοιπη Μακεδονία. Μαζί και πολλοί άμαχοι. Κάποιοι από αυτούς εγκαταστάθηκαν επίσης στον Ν. Κιλκίς. Όλοι σχεδόν μετά τον πόλεμο επέστρεψαν στην πατρίδα τους. Αυτό ήταν ένα από τα προσφυγικά κύματα της εποχής εκείνης προς την Ελλάδα. Προηγήθηκαν ή ακολούθησαν και άλλα στα οποία επίσης θα αναφερθούμε.

Η Ελλάδα βίωνε το δικό της πρόβλημα που δίχαζε την ηγεσία της. Ο Βασιλιάς Κωνσταντίνος και το επιτελείο του επιθυμούσαν να μείνει η χώρα ουδέτερη, μακριά από τον πόλεμο. Ο Πρωθυπουργός, Ελευθέριος Βενιζέλος, και η Κυβέρνησή του τάσσονταν υπέρ της ένταξης της χώρας στο πλευρό της Αντάντ (η Τριπλη Συνενοηση δεν εδινε ομως συγκεκριμενες εγγυησεις εδαφικων κερδων στην Ελλαδα) , αφού με τις Κεντρικές Δυνάμεις είχαν συμπαραταχθεί Τουρκία και Βουλγαρία, οι μέχρι πριν λίγο αντίπαλοι, το 1912 και το 1913. Σε μια γενικευμένη σύρραξη ήταν βέβαιο πως οι χώρες αυτές θα κινούνταν εναντίον της Ελλάδας (Δεν ηταν καθολου βεβαιο ,εαν η Ελλαδα εμενε ουδετερη δεν θα επιτιθονταν κανεις ). Την ουδετερότητα του Παλατιού οι αντίπαλοί του την ερμήνευαν και ως φιλική στάση απέναντι στη Γερμανία λόγω της καταγωγής της τότε Βασίλισσας του ελληνικού θρόνου(αρχικα και ο βενιζελος ηταν υπερ της ουδετεροτητος διοτι ειχε κουρασθει η Ελλαδα απο τους βαλκανικους πολεμους). Οι λόγοι αυτοί αποτέλεσαν αιτία διχασμού των Ελλήνων και ασταθούς πολιτικού κλίματος στη χώρα σε έναν κόσμο που καθημερινά μεταβάλλονταν. Ο πόλεμος έπαιρνε όλο και μεγαλύτερες διαστάσεις.

Οι Άγγλοι και οι Γάλλοι μετά την αποτυχία τους να καταλάβουν τα Δαρδανέλια τον Μάρτιο του 1915, τον Οκτώβριο της ίδιας χρονιάς αποβίβασαν δυνάμεις στη Θεσσαλονίκη(παραβιαζοντας την ουδετεροτητα της Ελλαδος). Ως αιτία του εγχειρήματος προέβαλλαν την μεταφορά εκεί των σερβικών δυνάμεων για να είναι κοντά στην όμορη με την Ελλάδα τότε πατρίδα τους, όπου έπρεπε να επιστρέψουν. Ένας άλλος λόγος της παρουσίας τους στη Θεσσαλονίκη ήταν να εμποδίσουν την κάθοδο προς Νότο των αυστροουγγρικών, γερμανικών και βουλγαρικών στρατευμάτων (τετοιο θεμα δεν υπηρχε γιατι η Ελλαδα ηταν ουδετερη).

Στο λιμάνι της Θεσσαλονίκης κοσμοσυρροή από Άγγλους και Γάλλους στρατιώτες προερχόμενους από όλες τις φυλές της γης, μιας και οι δύο χώρες είχαν υπερπόντιες κτίσεις σε όλες τις ηπείρους. Στη συνέχεια ήρθαν Σέρβοι, Ρώσοι και Ιταλοί, γιατί η χώρα τους αποσύρθηκε από τη συμμαχία των Κεντρικών Δυνάμεων και εντάχθηκε στην Αντάντ. Στρατιωτικές μονάδες τους ακολουθώντας την κοιλάδα του Αξιού προωθήθηκαν βόρεια, πέρα από τα ελληνικά σύνορα. Δεν πέτυχαν αξιόλογα αποτελέσματα εναντίον των κατερχόμενων αντιπάλων και στρατοπέδευσαν στη Θεσσαλονίκη και στα πέριξ. Δημιούργησαν “το κλουβί του πουλιού”, όπως έλεγαν οι Άγγλοι, ή το “περιχαρακωμένο στρατόπεδο” με τους “περιβολάρηδές” του, όπως ονόμασαν τα εκεί στρατεύματα, γιατί για μεγάλο χρονικό διάστημα δεν πολεμούσαν ασχολούμενοι με άλλα έργα. Αυτά τα στρατεύματα συγκρότησαν την Στρατιά της Θεσσαλονίκης με πρώτον επικεφαλής τον Γάλλο στρατηγό Μωρίς Σαράιγ. Αργότερα τον διαδέχθηκαν στην ίδια θέση άλλοι στρατηγοί, πάντα Γάλλοι. Σταδιακά στα ελληνοσερβικά σύνορα διαμορφώθηκε ένα νέο μέτωπο του πολέμου, το γνωστό “Μακεδονικό”.

Τμήμα του Μετώπου ήταν η μεθόριος του σημερινού Ν. Κιλκίς. Η περιοχή του κατακλείστηκε από τα στρατεύματα της Αντάντ, από τα Κρούσια ως το Πάικο και ακόμη παραπέρα. Στρατιωτικά και πολιτικά γεγονότα στην Ελλάδα με κορυφαίο το κίνημα της Εθνικής Άμυνας, δηλαδή των βενιζελικών που εγκαθίδρυσαν δική τους Κυβέρνηση στη Θεσσαλονίκη τον Αύγουστο του 1916, η προσχώρηση περιοχών όπως της Κρήτης, των νησιών του Ανατολικού Αιγαίου και της Μακεδονίας, και στρατιωτικών μονάδων, όπως οι Μεραρχίες Κρήτης, Αρχιπελάγους και Σερρών στο κίνημα, διαμόρφωσαν νέα κατάσταση. Ο διχασμός πέρασε και στις τοπικές κοινωνίες. Οι πολίτες χωρίστηκαν σε φιλοβασιλικούς και φιλοβενιζελικούς. Οι Αγγλογάλλοι βέβαια ήταν με τους δεύτερους. Οργανώνονταν τοπικά συλλαλητήρια από οπαδούς της μιας ή της άλλης παράταξης και δεν έλλειπαν οι συγκρούσεις. Έτσι έγινε και στο Κιλκίς.

Τον Μάιο του 1917 υπό την πίεση των Άγγλων και Γάλλων παραιτήθηκε ο Βασιλιάς Κωνσταντίνος υπέρ του δευτερότοκου γιου του Αλέξανδρου. Ο Ελευθέριος Βενιζέλος ανέλαβε την διακυβέρνηση ολόκληρης της χώρας (χωρις εκλογες) και λίγο αργότερα, τον Ιούνιο του 1917, εντάχθηκε η Ελλάδα επίσημα στο πλευρό της Αντάντ.
Τον χειμώνα του 1915 στον σημερινό Ν. Κιλκίς οι Γάλλοι αρχικά στρατοπέδευσαν στην επαρχία του Κιλκίς και στην κοιλάδα του Αξιού. Οι Ιταλοί εγκαταστάθηκαν στα Κρούσια. Οι Σέρβοι προωθήθηκαν πέρα από το Πάικο, στην περιοχή του όρους Βόρρα (Καιμακ – τσαλάν). Στη συνέχεια οι Ιταλοί μετακινήθηκαν στην Ήπειρο και τη Νότια Αλβανία, είχαν τους δικούς τους λόγους. Οι Άγγλοι επόπτευαν και στρατοπέδευσαν από τον Στρυμόνα ως τον Αξιό και οι Γάλλοι δυτικά του ίδιου ποταμού, στην περιοχή της Παιονίας και πέρα. Ήρθε και ο Ελληνικός Στρατός, οι Μεραρχίες της Εθνικής Άμυνας. Εντάχθηκαν στον τομέα των Γάλλων. Εγκαταστάθηκαν στις πλαγιές του Πάικου, πάνω από την Αξιούπολη ως το Σκρα. Άρχισαν οι προετοιμασίες για πολεμικές αναμετρήσεις. Στον νομό μας ήταν οι δύο πρώτες γραμμές του μετώπου.

Αργότερα, στις αρχές τoυ 1918, ήρθαν και άλλα ελληνικά στρατεύματα, αφού, όπως το κράτος έτσι και ο Στρατός, ενοποιήθηκε.
Ο πόλεμος από την κήρυξή του δημιούργησε προσφυγικά κύματα. Ήδη είχαν προηγηθεί κάποια την περίοδο των βαλκανικών αναμετρήσεων (1912-1913), όπως η μετακίνηση Ελλήνων από τη Στρώμνιτσα, τη Γευγελή, το Μοναστήρι, το Μελένικο και τις επαρχίες τους που έμειναν εκτός των ελληνικών ορίων με τη Συνθήκη του Βουκουρεστίου το 1913. Πολλοί ήρθαν και εγκαταστάθηκαν στον Ν. Κιλκίς. Ο Πρώτος Παγκόσμιος έφερε και άλλους εκτοπισμένους που προσπαθούσαν να σωθούν από την πολεμική συμφορά και τα αντίποινα αντιπάλων δυνάμεων.

Ήδη αναφέρθηκε η μεταφορά από δυνάμεις της Αντάντ προσφύγων από τη Σερβία και η κάθοδος Σέρβων από την κοιλάδα του Αξιού προς την περιοχή μας. Η ένταξη της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας από το πρώτο κιόλας έτος (1914) στο πλευρό των Γερμανών (των Κεντρικών Δυνάμεων) έδωσε την αφορμή για συστηματικούς διωγμούς των Ελλήνων πρώτα στην Ανατολική Θράκη και στη συνέχεια στη Δυτική Μικρά Ασία. Οι διώξεις αυτές συνεχίστηκαν ως το τέλος του πολέμου (1918) και είχαν επεκταθεί στις περιοχές του Μαρμαρά και του Πόντου. Στο Κιλκίς εγκαταστάθηκαν πρόσφυγες από το Ακαλάν και το Γιασίκιο (Ίασμο) της Δυτικής Θράκης, τη Βιζύη, το Μπουργκάζ, τα Μάλγαρα, τις Σαράντα Εκκλησίες και άλλα μέρη της Ανατολικής Θράκης.

Μετά τον πόλεμο και την παραχώρηση της Δυτικής Θράκης στην Ελλάδα, όλοι σχεδόν επέστρεψαν στις πατρίδες τους εκτός από τους Ακαλανιώτες. Στο Κιλκίς το 1914 και πολύ περισσότερο μετά το 1915, στη διάρκεια του πολέμου, μετά την ήττα της Τουρκίας από τη Ρωσία, ήρθαν πρόσφυγες από τον Καύκασο και τον Πόντο. Όταν η Βουλγαρία το 1916 κατέλαβε την Ανατολική Μακεδονία, επίσης είχαμε προσφυγικό κύμα προς την Ελλάδα, ένα μέρος του οποίου εγκαταστάθηκε στον Ν. Κιλκίς.
Πέραν αυτών των προσφυγικών κυμάτων είχαμε και μετακινήσεις κατοίκων του ίδιου του Νομού εντός και εκτός των ορίων του. Οι κάτοικοι των οικισμών που βρέθηκαν στην εμπόλεμη περιοχή αναγκάστηκαν να εγκαταλείψουν τα σπίτια και τις ασχολίες τους και να μετακομίσουν σε πλησιέστερα κέντρα για λόγους ασφάλειας. Είχαμε μετακινήσεις των κατοίκων των χωριών των ορεινών όγκων του Μπέλες, των Κρουσίων και του Πάικου. Οι κάτοικοι των χωριών Σκρα, Ειδομένης, Χαμηλού, Δογάνη και άλλων κατευθύνθηκαν προς τις κωμοπόλεις και τα χωριά του κάμπου. Άλλοι κατέφυγαν και έστησαν προσωρινούς καταυλισμούς κοντά στα ελληνικά και συμμαχικά στρατόπεδα. Εκεί αισθάνονταν ασφαλείς, μπορούσαν να επιβλέπουν την περιουσία τους και να καλλιεργούν τα κτήματά τους κατά την μακρά εμπόλεμη περίοδο. Οι κάτοικοι του Πολυκάστρου και των γύρω οικισμών μετακινήθηκαν νοτιότερα. Στη Γουμένισσα κατέφυγαν Μουσουλμάνοι κάτοικοι των χωριών Φανού και Πλαγίων, ζητώντας προστασία από τις εκεί ελληνικές και συμμαχικές αρχές. Γυναικόπαιδα κατέκλυσαν το κέντρο της κωμόπολης και σταδιακά φιλοξενήθηκαν σε σπίτια γνωστών τους χριστιανών και σε δημόσια καταλύματα.

Στρατόπεδα παντού, γαλλικά, αγγλικά, ελληνικά. Μικροί και μεγάλοι στρατιωτικοί καταυλισμοί στήθηκαν δίπλα σε χωριά και κωμοπόλεις, σε λαγκαδιές και βουνοπλαγιές αναμένοντας τις αναμετρήσεις με τον εχθρό που οχυρώνονταν ακριβώς απέναντι. Κατασκευάστηκαν πολεμικά αεροδρόμια, των Άγγλων στη Μεγάλη Βρύση κοντά στο Μεταλλικό, όπου το αρχηγείο τους, των Γάλλων και των Ελλήνων στη Γοργόπη. Προσγειώθηκαν πολεμικά αεροπλάνα της εποχής. Στους ουρανούς ανυψώνονταν κατά καιρούς τεράστια αερόστατα, τα ζέπελιν, για να παρακολουθούν τις κινήσεις εχθρών και φίλων. Οι χωρικοί έκαμναν τον σταυρό τους βλέποντας αυτά τα “τέρατα” και αναρωτιούνταν, τι είναι και τι θέλουν!

Εκτός από τους στρατιώτες επιστρατεύθηκαν και οι άντρες της περιοχής. Πήραν τα σκαπτικά εργαλεία και δούλευαν ολημερίς σε κάμπους και βουνά ανοίγοντας δρόμους, μονοπάτια, κατασκευάζοντας φράγματα στα ποτάμια για το νερό και το μπάνιο των οπλιτών. Έφτιαχναν πολυβολεία, μαντρότοιχους, αναχώματα, αμπριά. Ως επιμίσθιο έπαιρναν μια καραβάνα φαγητό για το άτομό τους και κάποια τρόφιμα για την οικογένειά τους. Η συμμετοχή των ανδρών στις χειρονακτικές εργασίες ήταν υποχρεωτική. Η μη προσέλευση, ακόμα και όταν υπήρχαν δυσκολίες τιμωρούνταν αυστηρά. Έτσι συνέβη στο Κιλκίς. Ο Άγγλος αστυνομικός της πόλης διέταξε την καύση του οικιακού ρουχισμού κατοίκου που λόγω ασθενείας δεν προσήλθε στην αγγαρεία. Αυτά επέβαλλε ο στρατιωτικός νόμος ή στάση των ξένων προς τους ντόπιους; Όπως και να ήταν, πολλές φορές είχαμε ακραίες συμπεριφορές από τα στρατεύματα των Συμμάχων. Άλλο δυσμενές περιστατικό ήταν Γάλλου αξιωματικού που τιμώρησε των Επιθεωρητή των Σχολείων του Κιλκίς, γιατί θέλησε να ελέγξει, όπως ήταν στην αρμοδιότητά του, τη λειτουργία του σχολείου των καθολικών καλογραιών της πόλης. Ένας χαλβατζής στη Γουμένισσα την ημέρα της λαϊκής συνελήφθη, γιατί περιτύλιγε τον χαλβά που πουλούσε σε γερμανικές προκηρύξεις γραμμένες στη γαλλική γλώσσα. Τις είχε προμηθευθεί από ξυλοκόπο του Πάικου, που είχε έρθει στο παζάρι να πουλήσει τα ξύλα και εκείνος με τη σειρά του τις είχε βρει στο βουνό ριγμένες από γερμανικό αεροπλάνο. Και οι δύο θεωρήθηκαν άκρως επικίνδυνοι. Τιμωρήθηκαν με την ποινή του θανάτου από τα φίλα στρατεύματα “προς παραντιγματισμόν”.

Οι κάτοικοι συναναστρέφονταν με την στρατιωτική πανσπερμία, λευκών από την Ευρώπη και τη μακρινή Ωκεανία, κίτρινων από την Ινδοκίνα, μαύρων από τη Σενεγάλη, μελαψών από το Μαρόκο, το Αλγέρι και την Τυνησία και άλλων πολλών. Απορούσαν για τα παράξενα που έβλεπαν. Διαφορετικούς ανθρώπους στο χρώμα, στη γλώσσα, στους τρόπους. Για τις μηχανές που έφευγαν μόνες τους, τι θαύμα και αυτό! Ήταν τα αυτοκίνητα, μικρά και μεγάλα, τα κανόνια και τα παράξενα τρενάκια (ντεκοβίλ). Τα τελευταία σαν σαρανταποδαρούσες κατευθύνονταν από τις κεντρικές ως τότε γνωστές σιδηροδρομικές γραμμές προς διάφορες κατευθύνσεις. Από το Γαλλικό προς την Ασπροβάλτα, από την Κρηστώνη προς την Τέρπυλλο. από την Αξιούπολη προς το Σκρά.

Οι Άγγλοι στρατηγοί Μίλν και Ουίλσον από το αρχηγείο τους στο Μεταλλικό παρακολουθούσαν τις κινήσεις των αντιπάλων στο “μάτι του διαβόλου”, ψηλά στα υψώματα γύρω από τη Δοϊράνη, στο Γκραν και στο Πιπ Κορονέ. Πάνω από τον Αξιό, στην Πηγή, ο Γάλλος στρατηγός Ζερόμ οργάνωνε τα του μετώπου στον τομέα του σε συνεργασία με τους Έλληνες μεράρχους Χριστοδούλου, Ζυμβρακάκη και Ιωάννου, για να δοθεί η ευκαιρία να εκπορθήσουν το Σκρα ντι Λέγκεν, το “λίκνο εκ βράχων” των Ελλήνων, τη “μεγάλη πέρδικα”, όπως ονόμαζαν την τοποθεσία οι Βούλγαροι. Την οχύρωσαν, όπως και το Κορονέ, οι Γερμανοί με τον καλύτερο δυνατό τρόπο.

Στα μετόπισθεν, στις λαγκαδιές και τις παρυφές των λόφων και των βουνών, μα και στα επαρχιακά κέντρα στήνονταν και εξοπλίζονταν νοσοκομεία: Στην Πύλη Αξιούπολης, στη Γουμένισσα, στο Πολύκαστρο, στον Στάθη, στην Καστανερή, στο ρέμα Κοτζα – ντερέ, στα Λιβάδια του Πάικου, στο Κιλκίς, στην Κρηστώνη, στον Γαλλικό, στην Καλίνδρια. Επιτάχθηκαν μεγάλα αρχοντικά στις κωμοπόλεις και έγιναν έδρες επιτελείων. Μετατράπηκαν σε νοσοκομεία, μαγειρεία, κατοικίες αξιωματικών εκκλησίες, σχολεία, δημόσια κτίρια. Στις πλατείες στήθηκαν κιόσκια και εξέδρες για να παιανίζουν οι μπάντες και να ψυχαγωγούν τους στρατευμένους. Από κοντά χαίρονταν και οι κάτοικοι με τις μουσικές, τα θέατρα, τα παιχνίδια και τις παρελάσεις των στρατιωτών. Ήταν οι “ήσυχες και όμορφες” στιγμές του πολέμου.
Οι Αγγλογάλλοι, για την εκτέλεση των δικών τους θρησκευτικών καθηκόντων λειτούργησαν ναούς σε κεντρικά σημεία των μεγάλων οικισμών, όπως στη Γουμένισσα σε κατάστημα της κεντρικής πλατείας. Δημιούργησαν δικά τους κοιμητήρια, μικρά και μεγάλα, που γέμισαν σταδιακά από σκοτωμένους στρατιώτες μετά κυρίως τις μεγάλες αναμετρήσεις στο Ραβινέ (1917), το Σκρά (1918) και τη Δοϊράνη (1918). Μετά τον πόλεμο οι Γάλοι μετέφεραν τα λείψανα των δικών τους στην πατρίδα τους και στη Θεσσαλονίκη (Ζεϊντελίκ). Έμειναν στους τόπους των Μακάρων αναθηματικές στήλες, έρημα ξωκλήσια που τα φθείρει ο χρόνος και τα καλύπτουν τα χορτάρια και τα ρουμάνια. Οι Άγγλοι άφησαν πίσω τους, χωρίς να λησμονήσουν, τα κοιμητήρια των ηρώων τους. Τα φρόντισαν και τα φροντίζουν ως σήμερα με τον καλύτερο δυνατό τρόπο, όπως στην Κρηστώνη, τη Δοϊράνη, το Πολύκαστρο. Στην αιματοβαμμένη γη του Νομού μας υπάρχουν από τότε δυο κοιμητήρια Ελλήνων πεσόντων, αξιωματικών και οπλιτών, το ένα στην Αξιούπολη και το άλλο στη Δοϊράνη.

Ιατρικά συνεργία των συμμαχικών στρατευμάτων εξέταζαν τους χωρικούς και τις οικογένειές τους, πρόσφεραν οδοντιατρική φροντίδα, πολεμούσαν τις επιδημίες που απειλούσαν τους ξωμάχους και τα στρατεύματα. Την τελευταία χρονιά του πολέμου (1918) έδωσαν μάχες για τον περιορισμό της επιδημίας της ισπανικής γρίπης που στο πέρασμά της έστελνε στην άλλη ζωή όσους έπληττε άσχετα από χρώμα, ηλικία, γένος και αξίωμα. Οι ξένοι στρατιώτες χάριζαν ζαχαρωτά στα παιδιά, κυρίως οι Γάλλοι, και προτιμούσαν κρασί, αν και απαγορεύονταν η κατανάλωσή του από τους ένστολους. Ωστόσο, το έβρισκαν στα κελάρια των σπιτιών, το αγόραζαν κρυφά με κίνδυνο να τιμωρηθούν αγοραστές και πωλητές. Τα ίδια εκείνα χρόνια του Μεγάλου Πολέμου στον αμπελώνα της Γουμένισσας, όπου παράγονταν εξαιρετικά κρασιά, ενέσκηψε φυλλοξήρα που τον αποδεκάτισε. Οι κάτοικοι της κωμόπολης απέδιδαν τη συμφορά στους Γάλλους στρατιώτες λέγοντας. “Επειδή δεν μπορούν να κάνουν σαν το δικό μας κρασί, κατέστρεψαν τα αμπέλια μας….!”.

Καλλιτέχνες αξιωματικοί και οπλίτες ζωγράφιζαν, όπως ο Wood, ο Spencer, o Benoist, o Houston τοπία της περιοχής, εικόνες των μαχών, των νεκρών, πρόσωπα, γεγονότα. Άλλοι φωτογράφιζαν και κινηματογραφούσαν. Περιόδευσε στην περιοχή και ο μεγάλος Ελβετός φωτογράφος F. Boassonnas. Σε μοναδικές φωτογραφίες αποθανάτισε τοπία του Κιλκίς, του Γαλλικού, του Αξιού, της Αξιούπολης, της Γουμένισσας, του Φανού, των Πλαγίων και του Σκρα. Καλλιτεχνικά επιστολικά δελτάρια τοπίων της περιοχής και κυρίως της Θεσσαλονίκης, αποτέλεσαν τα μέσα επικοινωνίας των στρατευμένων με τις οικογένειές τους ανά τον κόσμο.

Στις ελληνικές μονάδες υπηρετούσαν πεζογράφοι, ποιητές, ιστορικοί, λογοτέχνες δημοσιογράφοι. Έγραψαν για τα μέρη του Ν. Κιλκίς και τις μάχες που δόθηκαν σε αυτόν οι Σ. Μυριβήλης, Γ. Σκαρίμπας, Γ. Αθάνας, Ν. Γρηγοριάδης. Ο Γ. Κατσίμπαλης πολέμησε στο Σκρα. Συνάδελφοί τους στα μετόπισθεν με τον δικό τους τρόπο αναφέρονταν στα γεγονότα που διαδραματίστηκαν στην περιοχή. Μεταξύ αυτών οι Κ. Παλαμάς, Π. Δέλτα, και αργότερα οι Γ. Βαφόπουλος και Κ. Ουράνης. Βέβαια δεν έλειψαν και οι ξένοι, όπως ο Μαν που έγραψε για τα γεγονότα, περισσότερο των Άγγλων, και ένα μακροσκελές ποίημα για τον μεγαλιθικό λόφο του Χωρυγίου.
Πριν τις μεγάλες μάχες του 1917 στο Ραβινέ και του 1918, στο Σκρα και τη Δοϊράνη, η ελληνική πολιτική, πολιτειακή και στρατιωτική ηγεσία, όπως και η ξένη στρατιωτική περιόδευσε στην περιοχή επιθεωρώντας στρατεύματα, στρατιωτικά έργα, κυρίως δε για να εμψυχώσει τους μαχητές. Ήρθε επανειλημμένα ο Πρωθυπουργός Ελευθέριος Βενιζέλος με τα άλλα δύο μέλη της Τριανδρίας (ναύαρχο Κουντουριώτη και στρατηγό Δαγκλή). Ανέβηκε στο Ραβινέ, στην Πλαγιά και την Πηγή, στο Πολύκαστρο. Το ίδιο έκανε και ο Βασιλιάς Αλέξανδρος ανηφορίζοντας στις Πλαγιές του Πάικου με το ντεκοβίλ συνοδευόμενος από τον Γάλλο στρατηγό Γκιγιωμά. Επιθεώρησε τα αεροπλάνα στη Γοργόπη, περιήλθε τα χαρακώματα του Πολυκάστρου. Το ίδιο και ο στρατηγός Δαγκλής και οι ξένοι αρχιστράτηγοι του μετώπου, Γάλλοι και Άγγλοι, ακόμη και ο τότε Υφυπουργός Υγείας για τον στρατό της Γαλλίας Justin Godart.

Και ενώ ετοιμάζονταν οι πολεμικές αναμετρήσεις, συνεργεία στρατιωτών της Αντάντ με επικεφαλής αξιωματικούς και ειδικούς επιστήμονες ασχολούνταν και με επιστημονικές έρευνες. Προχώρησαν σε αρχαιολογικές ανασκαφές σε περιοχές του Νομού, στην Αξιούπολη ο Γάλλος L. Rey και στην Τσαουσίτσα, κοντά στην Ποντοηράκλεια. Ήρθαν στο φως σημαντικά ευρήματα. Η ενασχόλησή τους αυτή μετά τον πόλεμο ονομάστηκε “αρχαιολογία στα μετόπισθεν”. Ήταν η αρχή για σχετικές έρευνες στον Νομό τη δεκαετία του 1920 στις θέσεις Καλίνδρια, Λιμνότοπος και Αξιοχώρι.

Ο παλαιοντολόγος C. Arambourg, στρατιώτης του γαλλικού στρατού, έκανε έρευνες στα νότια του Νομού στην περιοχή Αγιονερίου – Βαθυλάκου. Εντόπισε απολιθώματα που στάθηκαν αιτία αργότερα να συντάξει σχετική μελέτη. Άλλοι ασχολήθηκαν με την χαρτογράφηση της περιοχής, την ρυμοτόμηση οικισμών, την εκπαίδευση. Το έργο αυτό των συμμαχικών στρατευμάτων, όπως και της οδοποιίας, των σιδηροδρομικών εγκαταστάσεων, της υγειονομικής περίθαλψης των κατοίκων έμεινε στην ιστορία ως “το ειρηνικό έργο των συμμαχικών στρατευμάτων”.

Από τις πολεμικές αναμετρήσεις του 1916 ανάμεσα στους Αγγλογάλλους και τους Γερμανοβουλγάρους σημαντικές ήταν στην περιοχή των Ευζώνων, του Πολυκάστρου και της Καλίνδριας. Τον Απρίλιο του 1917 οι Άγγλοι επιτέθηκαν στον τομέα της Δοϊράνης. Είχαν μεγάλες απώλειες, δεν επιτεύχθηκε ο στόχος, αλλά όπως έγραψε ένας Άγγλος πέτυχαν “να βάλουν πόδι στα εχθρικά χαρακώματα”. Την ίδια περίοδο (Απρίλιος – Μάιος 1917) οι Γάλλοι επιτέθηκαν σε διάφορες θέσεις του τομέα Σκρα. Την Πρωτομαγιά της ίδιας χρονιάς είχαμε τη μεγάλη έκπληξη – επιτυχία του Ελληνικού Στρατού. Πέτυχε να καταλάβει το ύψωμα Ραβινέ με σκληρό αγώνα και θυσίες. Ανέβηκε το γόητρο των ελληνικών δυνάμεων, εκτιμήθηκαν από τους συμμάχους και θεωρήθηκαν σημαντικός παράγοντας της έκβασης των επιχειρήσεων στο Μακεδονικό Μέτωπο. Αυτό επιβεβαιώθηκε με τον καλύτερο τρόπο στις Μάχες του Σκρα, τον Μάιο του 1818, και της Δοϊράνης τον Σεπτέμβριο της ίδιας χρονιάς. Με την τελευταία άρχισε και η κατάρρευση του μετώπου στην περιοχή, στα Βαλκάνια και στη συνέχεια στη Δύση.

Με τη συνθήκη των Βερσαλλιών τον Ιούνιο του 1919 διευθετήθηκαν οι διαφορές των αντιμαχομένων. Με άλλες συνθήκες που ακολούθησαν τακτοποιήθηκαν οι διαφορές μεταξύ γειτονικών χωρών, όπως για παράδειγμα Ελλάδας – Βουλγαρίας (Νεϊγύ 1919), Ελλάδας – Οθωμανικής Αυτοκρατορίας (Σεβροί 1920). Η χώρα μας βγήκε από τον πόλεμο, ως η Ελλάς των δύο ηπείρων και των πέντε θαλασσών, μεγαλύτερη σε έκταση και πληθυσμό σε σύγκριση με την προ του πολέμου περίοδο. Η κατάσταση αυτή βέβαια άλλαξε με τη Μικρασιατική Καταστροφή του 1922.

Οι εκτοπισμένοι κάτοικοι των οικισμών της εμπόλεμης ζώνης άρχισαν να επιστρέφουν στα κατεστραμμένα σπίτια τους. Αναζητούσαν τις περιουσίες τους, οργάνωναν τη ζωή τους. Οι δυσκολίες δυσβάστακτες. Οι Κυβέρνηση προσπάθησε να ενισχύσει τους δοκιμασμένους. Διενεργήθηκαν έρανοι, πάρθηκαν αποφάσεις για παραχώρηση ζώων κατάλληλα για άροση. Επέστρεψαν και οι από μακριά πρόσφυγες, στη Θράκη, τη Μικρά Ασία χωρίς να γνωρίζουν τι τους επιφύλασσε η τύχη σε λίγα χρόνια μετά. Επέστρεψαν και οι κάτοικοι της Ειδομένης και των παρακείμενων οικισμών που βρέθηκαν στη ζώνη των Γερμανοβουλγάρων και είχαν εκτοπισθεί στη βουλγαρική ενδοχώρα. Η ανασυγκρότηση ήταν δύσκολη. Η ζωή συνεχίζονταν, έπρεπε να συνεχιστεί!

Ο πόλεμος τελείωσε, τα ξένα στρατεύματα αποσύρθηκαν στις πατρίδες τους. Οι ιστορίες και οι διηγήσεις όσων έζησαν τα γεγονότα εκείνα, ήταν πολλές και ατελείωτες. Έμειναν τα μνημεία και αργότερα, τη δεκαετία του 1920, στήθηκαν και άλλα. Στα πεδία των μαχών σκόρπια πολεμικά υλικά που τα σκέπασε με την πάροδο των χρόνων το χορτάρι και το χώμα. Κάποια επανέρχονταν στο φως. Κάλυκες οβίδων για να στολίζουν ράφια, τραπέζια σπιτιών και καταστημάτων, παγούρια, ιδιαίτερα γαλλικά, για να κρέμονται στους τοίχους. Φωτογραφίες, λίγες και σπάνιες, για να θυμίζουν πρόσωπα και γεγονότα. Μεταλλικά αντικείμενα από τα οποία φτιάχτηκαν γεωργικά εργαλεία, για να καλλιεργηθεί η καμμένη γη του Νομού μας. Έμειναν γαλλικές και εγγλέζικες κουβέντες και κάποιες των ξένων στρατιωτών από τα πέρατα της γης.

Όλα επισκιάστηκαν με τα χρόνια και στο τέλος, εκατό χρόνια μετά αναζητούμε από δικές μας και ξένες πηγές να γνωρίσουμε, όσο γίνεται καλύτερα, τα γεγονότα του Πρώτου Παγκοσμίου στον τόπο μας. Έγιναν μεγάλες και σπουδαίες τελετές για τα εκατοντάχρονα και εδώ στα μέρη μας, Έπρεπε, επιβάλλονταν! Ήταν ελάχιστος φόρος τιμής στις χιλιάδες των νεκρών, δικών μας και συμμάχων, που έπεσαν στα πεδία των μαχών στον Νομό μας, για την τιμή της Πατρίδας, για την Ελευθερία, για την αξιοπρέπεια. Η ιστορία και τα εορταζόμενα σχετικά γεγονότα πρέπει να μας διδάσκουν. Να μας διδάσκουν όχι μόνο για τη γνώση της ιστορίας του τόπου μας και του κόσμου αλλά για το πως πρέπει να αντιμετωπίζουμε το παρόν και το μέλλον.
https://maxitis.gr/geniki-anafora-sta-gegonota-tou-protou-pagkosmiou-polemou-1914-1918-ston-nomo-kilkis/